حذف ردهها |
|||
| (یک نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۲: | خط ۲: | ||
'''<big>انگشتر عقیق</big>'''؛ حلقهای فلزی دارای نگینی از دُرّ کوهی برای زینت انگشتان. | '''<big>انگشتر عقیق</big>'''؛ حلقهای فلزی دارای نگینی از دُرّ کوهی برای زینت انگشتان. | ||
استفاده از انگشتر عقیق بهعنوان مُهر و زیورآلات در ایران قدمت زیادی دارد. در باور مردم، انگشتر عقیق منافع مادی و معنوی گوناگونی از جمله، فراوانی روزی، مصونیت از بلاها و برخی بیماریها در بردارد. در منابع اسلامی نیز روایاتی مبنی بر فضیلت و آثار مفید پوشیدن انگشتر عقیق وجود دارد که موجب گرایش بیشتر به استفاده از آن شده است. | استفاده از [[انگشتر]] عقیق بهعنوان مُهر و زیورآلات در ایران قدمت زیادی دارد. در باور مردم، انگشتر عقیق منافع مادی و معنوی گوناگونی از جمله، فراوانی روزی، مصونیت از بلاها و برخی بیماریها در بردارد. در منابع اسلامی نیز روایاتی مبنی بر فضیلت و آثار مفید پوشیدن انگشتر عقیق وجود دارد که موجب گرایش بیشتر به استفاده از آن شده است. | ||
==مفهومشناسی== | ==مفهومشناسی== | ||
انگشتر، حلقهای است که از فلز یا چوب و انواع سنگ و شیشه ساخته شده و بهعنوان زینت انگشت دست مورداستفاده قرار میگیرد.<ref> [https://www.vajehyab.com/?q=%D8%A7%D9%86%DA%AF%D8%B4%D8%AA%D8%B1&f=dehkhoda دهخدا، لغتنامه، ذیل واژه انگشتر، وبسایت واژهیاب.] </ref> عقیق نوعی سنگ گرانبها، کدر و بیشکل، با عنصر شیمیایی اصلی سیلیس است. این سنگ در رنگهای گوناگونی همچون سرخ، زرد و سفید وجود دارد. عقیق سرخ یمنی از گرانبهاترین نوع عقیقها است.<ref>. ثروتیان، فرهنگ اصطلاحات عمومی،1380ش، ص201. </ref> | انگشتر، حلقهای است که از فلز یا چوب و انواع سنگ و شیشه ساخته شده و بهعنوان زینت انگشت دست مورداستفاده قرار میگیرد.<ref> [https://www.vajehyab.com/?q=%D8%A7%D9%86%DA%AF%D8%B4%D8%AA%D8%B1&f=dehkhoda دهخدا، لغتنامه، ذیل واژه انگشتر، وبسایت واژهیاب.] </ref> عقیق نوعی سنگ گرانبها، کدر و بیشکل، با عنصر شیمیایی اصلی سیلیس است. این سنگ در رنگهای گوناگونی همچون سرخ، زرد و سفید وجود دارد. عقیق سرخ یمنی از گرانبهاترین نوع عقیقها است.<ref>. ثروتیان، فرهنگ اصطلاحات عمومی،1380ش، ص201. </ref> | ||
| خط ۸: | خط ۸: | ||
[[پرونده:انگشتر-عقیق2.jpg|200px|thumb|left|انگشتر عقیق سرخ]] | [[پرونده:انگشتر-عقیق2.jpg|200px|thumb|left|انگشتر عقیق سرخ]] | ||
[[پرونده:انگشتر-عقیق1.jpg|200px|thumb|right|انگشتر عقیق شیری]] | [[پرونده:انگشتر-عقیق1.jpg|200px|thumb|right|انگشتر عقیق شیری]] | ||
عقیق دارای انواع گوناگونی است و در برخی منابع تا 50 نوع برای آن ذکر شده است، ازجمله: عقیق سارد اونیکس، عقیق خزهای، عقیق یمانی، عقیق شجری و عقیق آتشین. عقیق یمانی، زیباترین و گرانبهاترین نوع عقیق و مورد علاقه مسلمانان است که به رنگهای سیاه، شیری، انواع رنگ | عقیق دارای انواع گوناگونی است و در برخی منابع تا 50 نوع برای آن ذکر شده است، ازجمله: عقیق سارد اونیکس، عقیق خزهای، عقیق یمانی، عقیق شجری و عقیق آتشین. عقیق یمانی، زیباترین و گرانبهاترین نوع عقیق و مورد علاقه مسلمانان است که به رنگهای سیاه، شیری، انواع رنگ [[قرمز (رنگ)|قرمز]]، [[زرد (رنگ)|زرد]]، کبود، کرمقهوهای، نارنجی و [[سبز (رنگ)|سبز]] وجود دارد.<ref> دانایی، فرهنگ گوهرشناسی، 1376ش، ص284-289. </ref> | ||
==تاریخچه انگشتر عقیق در ایران== | ==تاریخچه انگشتر عقیق در ایران== | ||
| خط ۱۵: | خط ۱۵: | ||
==عقیق در فرهنگ و ادبیات ایرانی== | ==عقیق در فرهنگ و ادبیات ایرانی== | ||
در باور مردم، استفاده از انگشتر عقیق موجب مصونیت در برابر دشمنان و دفع برخی امراض و بیماریهای جسمی و روحی میشود.<ref> شکورزاده، عقاید و رسوم مردم خراسان، 1363ش، ص638.</ref> | در باور مردم، استفاده از انگشتر عقیق موجب مصونیت در برابر دشمنان و دفع برخی امراض و بیماریهای جسمی و روحی میشود.<ref> شکورزاده، عقاید و رسوم مردم خراسان، 1363ش، ص638.</ref> همچنین دیدن سنگ عقیق در خواب را نشانه یُمن و برکت میدانند.<ref> تفلیسی، کامل التعبیر، 1394ش، ص323.</ref> بههمین سبب، جهت بهرهمندی از خواص عقیق، آن را بهصورتهای گوناگون ازجمله [[تسبیح]]، نگین انگشتری، زیورآلات، تزیین لباس و دیگر موارد مورداستفاده قرار میدهند. <ref> میرنیا، فرهنگ مردم فولکلور ایران، 1369ش، ص97.</ref> | ||
در اشعار مولوی، عقیق یمنی نماد مراتب بالای ایمان و عرفان است.<ref> تاجدینی، فرهنگ نمادها و نشانهها در اندیشۀ مولانا، ۱۳۸۳ش، ص665.</ref> در آثار ادیبان، شراب و لب معشوق به عقیق ناب تشبیه شده است.<ref> نفیسی، فرهنگ نفیسی، ۱۳۴۳ش، ج4، ص2388.</ref> در ترانههای محلی نیز سنگ عقیق دارای جایگاه ویژهای است، برای نمونه، تشبیه قطرههای اشک به عقیق در اشعار محلی مردم لرستان دیده میشود.<ref> عسکری عالم، فرهنگ عامۀ لرستان،1387ش، ج5، ص171.</ref> | در اشعار مولوی، عقیق یمنی نماد مراتب بالای ایمان و عرفان است.<ref> تاجدینی، فرهنگ نمادها و نشانهها در اندیشۀ مولانا، ۱۳۸۳ش، ص665.</ref> در آثار ادیبان، شراب و لب معشوق به عقیق ناب تشبیه شده است.<ref> نفیسی، فرهنگ نفیسی، ۱۳۴۳ش، ج4، ص2388.</ref> در ترانههای محلی نیز سنگ عقیق دارای جایگاه ویژهای است، برای نمونه، تشبیه قطرههای اشک به عقیق در اشعار محلی مردم لرستان دیده میشود.<ref> عسکری عالم، فرهنگ عامۀ لرستان،1387ش، ج5، ص171.</ref> | ||
==انگشتر عقیق در روایات اسلامی== | ==انگشتر عقیق در روایات اسلامی== | ||
بر اساس روایات شیعه، عقیق اولین کوهی است که به یگانگی خدا و رسالت محمد (ص) و ولایت علی بن ابیطالب (ع) شهادت داده است.<ref> [https://lib.eshia.ir/12779/1/61 مجلسی، حلیهالمتقین، 1424ق، ص61، در وبسایت کتابخانه مدرسه فقاهت..]</ref> عقیق سفید و سرخ و زرد، سه کوه در بهشت هستند که همواره به حمد و ستایش خداوند و استغفار برای شیعیان آل محمد مشغولند.<ref> [https://lib.eshia.ir/27725/1/38/%D8%B9%D9%82%DB%8C%D9%82 طوسی، الامالی، 1414ق، ج1، ص38، در وبسایت کتابخانه مدرسه فقاهت.]</ref> در روایات اسلامی، توصیه شده که هر مسلمانی یکی از انواع سنگ عقیق را بهعنوان نگین بر انگشتری خود داشته باشد.<ref> [https://lib.eshia.ir/11025/5/88 حر عاملی، وسائلالشیعه، 1409ق، ج5، ص88، در وبسایت کتابخانه مدرسه فقاهت.]</ref> رسول اکرم به علی توصیه نمود، انگشتر عقیق سرخ در انگشت دست راست خود استفاده کند.<ref> [https://lib.eshia.ir/12566/3/301 ابن شهرآشوب، مناقب آل ابیطالب، 1379ق، ج3، ص301، در وبسایت کتابخانه مدرسه فقاهت.] </ref> | بر اساس روایات شیعه، عقیق اولین کوهی است که به یگانگی خدا و رسالت محمد (ص) و ولایت علی بن ابیطالب (ع) شهادت داده است.<ref> [https://lib.eshia.ir/12779/1/61 مجلسی، حلیهالمتقین، 1424ق، ص61، در وبسایت کتابخانه مدرسه فقاهت..]</ref> عقیق سفید و سرخ و زرد، سه کوه در بهشت هستند که همواره به حمد و ستایش خداوند و استغفار برای شیعیان آل محمد مشغولند.<ref> [https://lib.eshia.ir/27725/1/38/%D8%B9%D9%82%DB%8C%D9%82 طوسی، الامالی، 1414ق، ج1، ص38، در وبسایت کتابخانه مدرسه فقاهت.]</ref> در روایات اسلامی، توصیه شده که هر مسلمانی یکی از انواع سنگ عقیق را بهعنوان نگین بر انگشتری خود داشته باشد.<ref> [https://lib.eshia.ir/11025/5/88 حر عاملی، وسائلالشیعه، 1409ق، ج5، ص88، در وبسایت کتابخانه مدرسه فقاهت.]</ref> رسول اکرم به امام علی توصیه نمود، انگشتر عقیق سرخ در انگشت دست راست خود استفاده کند.<ref> [https://lib.eshia.ir/12566/3/301 ابن شهرآشوب، مناقب آل ابیطالب، 1379ق، ج3، ص301، در وبسایت کتابخانه مدرسه فقاهت.] </ref> | ||
==آثار انگشتر عقیق در منابع اسلامی== | ==آثار انگشتر عقیق در منابع اسلامی== | ||
در روایات اسلامی فضایل و آثاری برای انگشتر عقیق ذکر شده، ازجمله: دفع دشمنان و بلاها،<ref> [https://lib.eshia.ir/12846/1/127 سید بن طاووس، آداب سفر در فرهنگ نيايش،1381ش، ص127، در وبسایت کتابخانه مدرسه فقاهت.] </ref> برطرفکردن فقر و نفاق،<ref>[https://lib.eshia.ir/12637/1/235 طبرسی، الآداب الدينية للخزانة المعينية،1380ش، ص235، در وبسایت کتابخانه مدرسه فقاهت.] </ref> عاقبتبهخیری و برآوردهشدن حاجات،<ref>[https://lib.eshia.ir/11005/6/470 کلینی، کافی، 1407ق، ص470، در وبسایت کتابخانه مدرسه فقاهت.] </ref> امنیت در سفر،<ref> [https://lib.eshia.ir/11025/5/89 حر عاملی، وسائل¬الشیعه، 1409ق، ج 5، ص 89، در وبسایت کتابخانه مدرسه فقاهت.]</ref> دفع اندوه،<ref> [https://lib.eshia.ir/12779/1/59 مجلسی، حلیهالمتقین، 1424ق، ص59، در وبسایت کتابخانه مدرسه فقاهت.] </ref> فراوانی روزی،<ref> [https://lib.eshia.ir/11008/37/42 مجلسی، بحارالانوار، 1403ق، ج37، ص42، در وبسایت کتابخانه مدرسه فقاهت.] </ref> افزایش ثواب عبادات. <ref> [https://lib.eshia.ir/11025/5/91 حر عاملی، وسائلالشیعه،1409ق، ج5، ص91، در وبسایت کتابخانه مدرسه فقاهت.]</ref> | در روایات اسلامی فضایل و آثاری برای انگشتر عقیق ذکر شده، ازجمله: دفع دشمنان و بلاها،<ref> [https://lib.eshia.ir/12846/1/127 سید بن طاووس، آداب سفر در فرهنگ نيايش،1381ش، ص127، در وبسایت کتابخانه مدرسه فقاهت.] </ref> برطرفکردن فقر و نفاق،<ref>[https://lib.eshia.ir/12637/1/235 طبرسی، الآداب الدينية للخزانة المعينية،1380ش، ص235، در وبسایت کتابخانه مدرسه فقاهت.] </ref> عاقبتبهخیری و برآوردهشدن حاجات،<ref>[https://lib.eshia.ir/11005/6/470 کلینی، کافی، 1407ق، ص470، در وبسایت کتابخانه مدرسه فقاهت.] </ref> امنیت در سفر،<ref> [https://lib.eshia.ir/11025/5/89 حر عاملی، وسائل¬الشیعه، 1409ق، ج 5، ص 89، در وبسایت کتابخانه مدرسه فقاهت.]</ref> دفع اندوه،<ref> [https://lib.eshia.ir/12779/1/59 مجلسی، حلیهالمتقین، 1424ق، ص59، در وبسایت کتابخانه مدرسه فقاهت.] </ref> فراوانی روزی،<ref> [https://lib.eshia.ir/11008/37/42 مجلسی، بحارالانوار، 1403ق، ج37، ص42، در وبسایت کتابخانه مدرسه فقاهت.] </ref> افزایش ثواب عبادات. <ref> [https://lib.eshia.ir/11025/5/91 حر عاملی، وسائلالشیعه،1409ق، ج5، ص91، در وبسایت کتابخانه مدرسه فقاهت.]</ref> | ||
== انگشتر عقیق بهمثابه حلقه ازدواج == | ==انگشتر عقیق بهمثابه حلقه ازدواج== | ||
بسیاری از مردان، بهویژه در جوامع اسلامی، | بسیاری از مردان، بهویژه در جوامع اسلامی، بهجای استفاده از حلقه ازدواج، از انگشترهایی با سنگهایی مانند عقیق، فیروزه و دُر نجف استفاده میکنند. افرادی که بهدنبال حفظ هویت دینی و فرهنگی خود هستند، تمایل بیشتری به استفاده از انگشترهای عقیق با پیشینه تاریخی و معنوی دارند.<ref>[https://gallerysalami.com/which-finger-agate-ring-more-rewarding/ «آیا انگشتر عقیق ثواب دارد»، وبسایت سلامی.]</ref> | ||
==پانویس== | ==پانویس== | ||
