فریده مهدیان (بحث | مشارکتها) |
فریده مهدیان (بحث | مشارکتها) |
||
| خط ۹: | خط ۹: | ||
==تاریخچه== | ==تاریخچه== | ||
محرمیت در معماری ایرانی، به دوران باستان بر میگردد. تاریخ پیدایش خانههای درونگرا به قبل از اسلام بر میگردد. خانههای باستانی تپه زاغه که متعلق به هزارة ششم است | محرمیت در معماری ایرانی، به دوران باستان بر میگردد.<ref>[https://magirans.com/%D8%AF%D8%A7%D9%86%D9%84%D9%88%D8%AF%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%84%D9%87-%DA%86%DA%AF%D9%88%D9%86%DA%AF%DB%8C-%D8%AD%D9%81%D8%B8-%D9%85%D8%AD%D8%B1%D9%85%DB%8C%D8%AA-%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%B9%D9%85%D8%A7.htm شیروانی و همکاران، «چگونگی حفظ محرمیت در معماری معاصر مسکونی ایران با توجه به معماری سنتی ایران»، وبسایت مگیران.]</ref> تاریخ پیدایش خانههای درونگرا به قبل از اسلام بر میگردد. خانههای باستانی تپه زاغه که متعلق به هزارة ششم است <ref>[https://www.tasnimnews.com/fa/news/1398/10/23/2174108/%D9%82%D8%B1%D8%A2%D9%86-%DA%86%D9%87-%D8%B1%D8%A7%D9%87%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%AD%D9%81%D8%B8-%D8%AD%D8%B1%DB%8C%D9%85-%D8%AE%D8%B5%D9%88%D8%B5%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AE% «قرآن چه راهکاری برای حفظ حریم خصوصی در خانه ارائه میدهد؟»، خبرگزاری تسنیم.]</ref> و همچنین معماری تخت جمشید، شوش و کوشکهای روزگار ساسانیان گواه بر آن است؛ اما اوج شکوفایی آن در معماری پس از اسلام دیده میشود. با طراحی فضاهایی مانند دالان، هشتی و راهرو قلمرو فضای خصوصی را از عمومی جدا میکردند. در معماری بناهای مسکونی، مساجد، کاروانسراها و مدارس به اصل محرمیت توجه داشتند.<ref>[https://www.payampress.com/news/16820/%D9%85%D8%AD%D8%B1%D9%85%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D8%B5%D9%84-%D9%85%D9%87%D9%85-%D9%85%D8%B9%D9%85%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C «محرمیت اصل مهم معماری ایرانی- اسلامی»، وبسایت پیام ساختمان.]</ref> موضوع محرمیت از مفاهیمی است که از فرهنگ اسلامی و باورهاي دینی به عرصة معماري سنتی ایران راه یافته است.<ref>[https://s6.picofile.com/file/8215842184/%D9%85%D8%AD%D8%B1%D9%85%DB%8C%D8%AA_%D8%AF%D8%B1_%D8%A7%D9%84%DA%AF%D9%88%DB%8C_%D9%85%D8%B3%DA%A9%D9%86_%D8%A8%D9%88%D9%85%DB%8C_%D9%88_%D8%A8%D9%87_%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DA%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C_%D8%A2%D9%86_%D8%AF%D مهدوینژاد و همکاران، «محرمیت در الگوي مسکن بومی و به کارگیري آن در معماري معاصر تهران»، 1392ش، ص1.]</ref> معماری ایرانی همان معماری سنتی است که ریشه در آموزههای دین یا آموزههای ایران باستان دارد که آکنده از عفاف و حیاست.<ref>[https://www.tasnimnews.com/fa/news/1398/10/23/2174108/%D9%82%D8%B1%D8%A2%D9%86-%DA%86%D9%87-%D8%B1%D8%A7%D9%87%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%AD%D9%81%D8%B8-%D8%AD%D8%B1%DB%8C%D9%85-%D8%AE%D8%B5%D9%88%D8%B5%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AE% «قرآن چه راهکاری برای حفظ حریم خصوصی در خانه ارائه میدهد؟»، خبرگزاری تسنیم.]</ref> تا اواخر قرن نوزده خانهها بهصورت درونگرا بودند؛ اما با سفر ناصرالدین شاه به فرنگ و بهرهمندی از مواهب تجدد، به الگوهای اروپایی روی آوردند و بهتدریج ساختمانها به سبک برونگرایی ساخته شدند.<ref>[https://urdp.atu.ac.ir/article_14684.html ازنب و همکاران، «بررسی سلسلهمراتب فضایی در ایجاد محرمیت خانهها با رویکرد گونهشناسی تاریخی»، 1401ش، ص155.]</ref> | ||
==ضرورت ایجاد حریم== | ==ضرورت ایجاد حریم== | ||
