علیرضا محمددوست (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۳ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۲ کاربر نشان داده نشد)
خط ۲: خط ۲:
<big>'''تنفر جنسی'''</big>؛ بیزاری و اجتناب از ارتباط جنسی.
<big>'''تنفر جنسی'''</big>؛ بیزاری و اجتناب از ارتباط جنسی.


تنفر جنسی حالتی است که در آن فرد نه‌تنها از رابطه جنسی لذت نمی‌برد، بلکه از آن بیزار بوده و به‌شدت از آن دوری می‌کند. علائم این مشکل شامل احساس تنفر، اجتناب از رابطه جنسی، و همچنین ترس، تهوع و سرگیجه هنگام برقراری ارتباط جنسی است. اگر این وضعیت ادامه یابد، ممکن است به مشکلات جدی خانوادگی مانند [[خیانت جنسی|خیانت]] و [[طلاق عاطفی|طلاق]] منجر شود. برای درمان این اختلال، روش‌های پزشکی و روان‌شناختی مؤثر هستند.
تنفر جنسی حالتی است که در آن فرد نه‌تنها از رابطه جنسی لذت نمی‌برد، بلکه از آن بیزار بوده و به‌شدت از آن دوری می‌کند. علائم این مشکل شامل احساس تنفر، اجتناب از رابطه جنسی، و همچنین [[ترس]]، تهوع و سرگیجه هنگام برقراری ارتباط جنسی است. اگر این وضعیت ادامه یابد، ممکن است به مشکلات جدی خانوادگی مانند [[خیانت جنسی|خیانت]] و [[طلاق عاطفی|طلاق]] منجر شود. برای درمان این اختلال، روش‌های پزشکی و روان‌شناختی مؤثر هستند.


==مفهوم‌شناسی==
==مفهوم‌شناسی==
اختلال بیزاری جنسی یکی از اختلالات میل جنسی است که با بیزاری شدید، مداوم یا عودکننده نسبت به رابطه جنسی و اجتناب کامل یا تا حد زیادی از روابط جنسی با همسر همراه است. این وضعیت معمولاً موجب پریشانی روانی یا بروز مشکلات بین‌فردی می‌شود.<ref>- [https://med-fom-brotto.sites.olt.ubc.ca/files/2014/12/Brotto-2010-DSM-SAD.pdf Brotto, &quot;The DSM Diagnostic Criteria for Sexual Aversion Disorder&quot;, 2010, p271.]</ref> اختلال بیزاری جنسی (SAD) نخستین‌بار در نسخه سوم اصلاح‌شده راهنمای تشخیصی و آماری اختلالات روانی (DSM-III-R) معرفی شد و سپس در DSM-IV به‌عنوان یکی از دو اختلال مربوط به میل جنسی گنجانده شد؛<ref>-[https://saillab.ca/wp-content/uploads/2023/10/Is-Sexual-Aversion-a-Distinct-Disorder-or-a-Trans-Diagnostic-Symptom-across-Sexual-Dysfunctions-A-Latent-Class-Analysis.pdf Lafortunea et al, &quot; Is Sexual Aversion a Distinct Disorder or a Trans-Diagnostic Symptom across Sexual Dysfunctions? A Latent Class Analysis&quot;, 2023, p 1].</ref> اما در نسخه پنجم (DSM-5)، به دلیل نیاز به پژوهش‌های بیشتر، این اختلال از فهرست رسمی حذف شد.<ref>- ''Kiesner &amp; Bittoni,'' [https://academic.oup.com/jsm/article/22/Supplement_2/qdaf077.028/8127420 '''''SEXUAL AVERSION AMONG FEMALES: TRAIT-LIKE STABILITY AND DAY-TO-DAY CHANGES IN RELATION TO PHYSICAL SYMPTOMS, PSYCHOLOGICAL SYMPTOMS, AND OTHER ASPECTS OF SEXUAL FUNCTION'''&quot;,'' 2025,] pii14.</ref>
اختلال بیزاری جنسی یکی از اختلالات میل جنسی است که با بیزاری شدید، مداوم یا عودکننده نسبت به رابطه جنسی و اجتناب کامل یا تا حد زیادی از روابط جنسی با همسر همراه است. این وضعیت معمولاً موجب پریشانی روانی یا بروز مشکلات بین‌فردی می‌شود.<ref>- [https://med-fom-brotto.sites.olt.ubc.ca/files/2014/12/Brotto-2010-DSM-SAD.pdf Brotto, &quot;The DSM Diagnostic Criteria for Sexual Aversion Disorder&quot;, 2010, p271.]</ref> اختلال بیزاری جنسی (SAD) نخستین‌بار در نسخه سوم اصلاح‌شده راهنمای تشخیصی و آماری اختلالات روانی (DSM-III-R) معرفی شد و سپس در DSM-IV به‌عنوان یکی از دو اختلال مربوط به میل جنسی گنجانده شد؛<ref>-[https://saillab.ca/wp-content/uploads/2023/10/Is-Sexual-Aversion-a-Distinct-Disorder-or-a-Trans-Diagnostic-Symptom-across-Sexual-Dysfunctions-A-Latent-Class-Analysis.pdf Lafortunea et al, &quot; Is Sexual Aversion a Distinct Disorder or a Trans-Diagnostic Symptom across Sexual Dysfunctions? A Latent Class Analysis&quot;, 2023, p 1].</ref> اما در نسخه پنجم (DSM-5)، به‌دلیل نیاز به پژوهش‌های بیشتر، این اختلال از فهرست رسمی حذف شد.<ref>- ''Kiesner &amp; Bittoni,'' [https://academic.oup.com/jsm/article/22/Supplement_2/qdaf077.028/8127420 '''''SEXUAL AVERSION AMONG FEMALES: TRAIT-LIKE STABILITY AND DAY-TO-DAY CHANGES IN RELATION TO PHYSICAL SYMPTOMS, PSYCHOLOGICAL SYMPTOMS, AND OTHER ASPECTS OF SEXUAL FUNCTION'''&quot;,'' 2025,] pii14.</ref>


==معیارهای تشخیصی اختلال بیزاری جنسی==
==معیارهای تشخیصی اختلال بیزاری جنسی==
معیارهای تشخیصی اختلال تنفر جنسی بر اساس DSM-IV عبارتند از:
معیارهای تشخیصی اختلال تنفر جنسی بر اساس DSM-IV عبارتند از:


الف. اختلال بیزاری جنسی با بیزاری شدید و مداوم و اجتناب از بیشتر یا تمام روابط جنسی با فرد دیگر همراه است. بیزاری موقتی یا غیرعودکننده به‌عنوان این اختلال شناخته نمی‌شود. در موارد شدید، افراد ممکن است علائمی مانند حملات پانیک، اضطراب، تپش قلب، سرگیجه یا مشکلات تنفسی را تجربه کنند. همچنین، برای اجتناب از موقعیت‌های جنسی، ممکن است از راهبردهای پنهانی چون زود خوابیدن، سفر، بی‌توجهی به ظاهر، مصرف مواد یا مشغولیت افراطی به کار و امور روزمره استفاده کنند.
الف. اختلال بیزاری جنسی با بیزاری شدید و مداوم و اجتناب از بیشتر یا تمام روابط جنسی با فرد دیگر همراه است. بیزاری موقتی یا غیرعودکننده به‌عنوان این اختلال شناخته نمی‌شود. در موارد شدید، افراد ممکن است علائمی مانند حملات پانیک، اضطراب، تپش [[قلب]]، سرگیجه یا مشکلات تنفسی را تجربه کنند. همچنین، برای اجتناب از موقعیت‌های جنسی، ممکن است از راهبردهای پنهانی چون زود خوابیدن، [[سفر]]، بی‌توجهی به ظاهر، [[مصرف مواد مخدر]] یا مشغولیت افراطی به کار و امور روزمره استفاده کنند.


ب. این اختلال باعث پریشانی قابل توجه یا مشکل بین فردی می‌شود.
ب. این اختلال باعث پریشانی قابل توجه یا مشکل بین فردی می‌شود.


ج. اختلال بیزاری جنسی تنها در صورتی تشخیص داده می‌شود که علائم آن با اختلال دیگری در محور I (مانند [[افسردگی]] اساسی، [[وسواس فکری در رابطه زناشویی|وسواس]] فکری-عملی یا اختلال [[استرس جنسی|استرس]] پس از سانحه) قابل‌توجیه نباشد. در صورتی که بیزاری جنسی با یکی از این اختلالات بهتر توضیح داده شود، معمولاً نیازی به تشخیص جداگانه نیست. با این حال، اگر بیزاری جنسی پیش از بروز اختلال محور I وجود داشته یا به‌طور مستقل مورد توجه بالینی قرار گیرد، ممکن است تشخیص جداگانه آن نیز مطرح شود.<ref>-APA, [https://img3.reoveme.com/m/2ab8dabd068b16a5.pdf Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders, 1994, p 499 &amp; 500]</ref>
ج. اختلال بیزاری جنسی تنها در صورتی تشخیص داده می‌شود که علائم آن با اختلال دیگری در محور I (مانند [[افسردگی]] اساسی، وسواس فکری-عملی یا اختلال [[استرس]] پس از سانحه) قابل‌توجیه نباشد. در صورتی که بیزاری جنسی با یکی از این اختلالات بهتر توضیح داده شود، معمولاً نیازی به تشخیص جداگانه نیست. با این حال، اگر بیزاری جنسی پیش از بروز اختلال محور I وجود داشته یا به‌طور مستقل مورد توجه بالینی قرار گیرد، ممکن است تشخیص جداگانه آن نیز مطرح شود.<ref>-APA, [https://img3.reoveme.com/m/2ab8dabd068b16a5.pdf Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders, 1994, p 499 &amp; 500]</ref>


==انواع اختلال بیزاری جنسی==
==انواع اختلال بیزاری جنسی==
خط ۲۱: خط ۲۱:
۱. بیزاری دائمی
۱. بیزاری دائمی


این نوع بیزاری جنسی از نوع اولیه است و پیش از آن‌که فرد تجربه‌ای از روابط جنسی سالم داشته باشد، در نتیجه واکنش منفی یا عدم تمایل نسبت به [[رابطه جنسی پیش از ازدواج|روابط جنسی]] شکل می‌گیرد. برای مثال، اگر فرد در محیطی با نگرش‌های سخت‌گیرانه و محدودکننده نسبت به مسائل جنسی رشد کرده باشد، ممکن است دچار این نوع بیزاری شود.<ref>- [https://www.choosingtherapy.com/sexual-aversion-disorder/ '''Janice R. Miles, Sexual Aversion Disorder (SAD): Symptoms, Causes, &amp; Treatments,''' '''choosingtherapy wesite, Published: February 17, 2022'''].</ref>
این نوع بیزاری جنسی از نوع اولیه است و پیش از آن‌که فرد تجربه‌ای از روابط جنسی سالم داشته باشد، در نتیجه واکنش منفی یا عدم تمایل نسبت به روابط جنسی شکل می‌گیرد. برای مثال، اگر فرد در محیطی با نگرش‌های سخت‌گیرانه و محدودکننده نسبت به مسائل جنسی رشد کرده باشد، ممکن است دچار این نوع بیزاری شود.<ref>- [https://www.choosingtherapy.com/sexual-aversion-disorder/ '''Janice R. Miles, Sexual Aversion Disorder (SAD): Symptoms, Causes, &amp; Treatments,''' '''choosingtherapy wesite, Published: February 17, 2022'''].</ref>


۲- تنفر اکتسابی
۲- تنفر اکتسابی
خط ۳۰: خط ۳۰:
سه پژوهش به زبان هلندی دربارهٔ شیوع اختلال بیزاری جنسی منتشر شده‌است. در یک مطالعه اینترنتی با شرکت ۴۱۴۷ نفر، ۳۰درصد زنان گزارش کردند که در برهه‌ای از زندگی خود علائمی از بیزاری جنسی را تجربه کرده‌اند؛ اما تنها ۴درصد از آن‌ها با معیارهای تشخیصی DSM-IV برای این اختلال مطابقت داشتند.
سه پژوهش به زبان هلندی دربارهٔ شیوع اختلال بیزاری جنسی منتشر شده‌است. در یک مطالعه اینترنتی با شرکت ۴۱۴۷ نفر، ۳۰درصد زنان گزارش کردند که در برهه‌ای از زندگی خود علائمی از بیزاری جنسی را تجربه کرده‌اند؛ اما تنها ۴درصد از آن‌ها با معیارهای تشخیصی DSM-IV برای این اختلال مطابقت داشتند.


در پژوهشی جدیدتر که بر روی ۸۰۰۰ نفر از جمعیت عمومی بین ۱۵ تا ۷۱ سال انجام شد، شیوع اختلال بیزاری جنسی در زنان ۴٫۵ درصد و در مردان ۲٫۴درصد گزارش شد. همچنین در مطالعه‌ای دیگر بر روی تمامی زنانی (۴۵۳۳ نفر) که بین سال‌های ۱۹۹۶ تا ۲۰۱۵م به بخش سکسولوژی مرکز پزشکی بیمارستان لیدن مراجعه کرده بودند، مشخص شد که ۲٫۸ درصد از آن‌ها بر اساس معیارهای DSM-IV-TR مبتلا به اختلال بیزاری جنسی بوده‌اند.<ref>- [https://pure.rug.nl/ws/portalfiles/portal/675754938/Sexual_aversion.pdf Borg et al, &quot;Sexual aversion. In K. S. K. Hall, &amp; Y. M. Binik (Eds.), Principles and Practice of Sex Therapy, 2020,] p 226.</ref>
در پژوهشی جدیدتر که بر روی ۸۰۰۰ نفر از جمعیت عمومی بین ۱۵ تا ۷۱ سال انجام شد، شیوع اختلال بیزاری جنسی در زنان ۴٫۵درصد و در مردان ۲٫۴درصد گزارش شد. همچنین در مطالعه‌ای دیگر بر روی تمامی زنانی (۴۵۳۳ نفر) که بین سال‌های ۱۹۹۶ تا ۲۰۱۵م به بخش سکسولوژی مرکز پزشکی بیمارستان لیدن مراجعه کرده بودند، مشخص شد که ۲٫۸درصد از آن‌ها بر اساس معیارهای DSM-IV-TR مبتلا به اختلال بیزاری جنسی بوده‌اند.<ref>- [https://pure.rug.nl/ws/portalfiles/portal/675754938/Sexual_aversion.pdf Borg et al, &quot;Sexual aversion. In K. S. K. Hall, &amp; Y. M. Binik (Eds.), Principles and Practice of Sex Therapy, 2020,] p 226.</ref>


==زمینه‌ها و دلایل تنفر جنسی==
==زمینه‌ها و دلایل تنفر جنسی==
خط ۵۷: خط ۵۷:
'''درمان یکپارچه؛''' یکی از شیوه‌های مؤثر در درمان، فعالیت به‌صورت مشارکتی است. در این درمان گروهی از متخصصان سلامت جنسی شامل پزشک، روانشناس، درمانگر جنسی یا فیزیوتراپیست برای بهتر شدن بیمار با هم همکاری می‌کنند.
'''درمان یکپارچه؛''' یکی از شیوه‌های مؤثر در درمان، فعالیت به‌صورت مشارکتی است. در این درمان گروهی از متخصصان سلامت جنسی شامل پزشک، روانشناس، درمانگر جنسی یا فیزیوتراپیست برای بهتر شدن بیمار با هم همکاری می‌کنند.


'''مواجهه تدریجی؛''' در این روش درمانی، فرد به تدریج و به ترتیب از محرک‌های جنسی ناخوشایند با شدت‌های مختلف مواجه می‌شود تا به آنها عادت کند. فرد باید از رفتارهای ایمنی مثل حواس‌پرتی هنگام مواجهه خودداری کند، چون این رفتارها مانع عادت‌پذیری می‌شوند.
'''مواجهه تدریجی؛''' در این روش درمانی، فرد به‌تدریج و به‌ترتیب از محرک‌های جنسی ناخوشایند با شدت‌های مختلف مواجه می‌شود تا به آنها عادت کند. فرد باید از رفتارهای ایمنی مثل حواس‌پرتی هنگام مواجهه خودداری کند، چون این رفتارها مانع عادت‌پذیری می‌شوند.


'''شرطی‌سازی متقابل؛''' شرطی‌سازی متقابل با همراه کردن محرک جنسی ناخوشایند با محرک‌های خوشایند یا هیجان‌انگیز، احساس مثبت نسبت به رابطه جنسی ایجاد می‌کند. با تکرار این روش، فرد واکنش‌های منفی قبلی را به واکنش‌های خنثی یا مثبت تبدیل می‌کند. نکته مهم این است که محرک‌های مثبت باید قوی‌تر از محرک‌های منفی باشند تا نتیجه معکوس رخ ندهد.
'''شرطی‌سازی متقابل؛''' شرطی‌سازی متقابل با همراه کردن محرک جنسی ناخوشایند با محرک‌های خوشایند یا هیجان‌انگیز، احساس مثبت نسبت به رابطه جنسی ایجاد می‌کند. با تکرار این روش، فرد واکنش‌های منفی قبلی را به واکنش‌های خنثی یا مثبت تبدیل می‌کند. نکته مهم این است که محرک‌های مثبت باید قوی‌تر از محرک‌های منفی باشند تا نتیجه معکوس رخ ندهد.
خط ۸۴: خط ۸۴:
**Miles, Janice R. , &quot;Sexual Aversion Disorder (SAD): Symptoms, Causes, &amp; Treatments&quot;, choosingtherapy website, Published: February 17, 2022.
**Miles, Janice R. , &quot;Sexual Aversion Disorder (SAD): Symptoms, Causes, &amp; Treatments&quot;, choosingtherapy website, Published: February 17, 2022.


[[رده:ویکی‌رز]]