حذف رده‌ها
 
(۳ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
'''<big>بیش‌فعالی جنسی؛ ناتوانی در کنترل تمایلات و رفتارهای جنسی.</big>'''
'''<big>بیش‌فعالی جنسی؛</big>''' ناتوانی در کنترل تمایلات و رفتارهای جنسی.
 
بیش‌فعالی جنسی یا رفتار جنسی اجباری، ناتوانی فرد در کنترل میل و تکانه‌های جنسی است که می‌تواند زندگی شخصی، روابط و کار او را مختل کند. افراد مبتلا ممکن است به خودارضایی افراطی، دیدن مکرر پورنوگرافی یا داشتن شرکای متعدد روی بیاورند. این رفتار در مردان باعث خستگی، اختلال نعوظ و مشکلات قلبی و پروستات می‌شود و در زنان خطر عفونت‌های ادراری، واژنی و حتی سرطان را افزایش می‌دهد. عوامل خطر شامل اختلالات روانی، آسیب مغزی، سوء‌استفاده جنسی و دسترسی آسان به محتوای جنسی است. برای کنترل اختلال دارودرمانی، روان‌درمانی، اصلاح سبک زندگی و توصیه‌های طب سنتی موثر هستند.


افراد مبتلا به بیش‌فعالی جنسی تمایل به انجام مکرر و افراطی رفتارهای جنسی دارند. این افراد با وجود مواجه شدن با پیامدهای منفی به این رفتارها ادامه داده و نمی‌توانند خود را کنترل کنند. ادامه این اختلال می‌تواند عوارض متعدد جسمی، خانوادگی و روانی در فرد ایجاد کند؛ اما با دارودرمانی و روان‌درمانی تا حد زیادی امکان مدیریت این اختلال وجود دارد.
==مفهوم‌شناسی==
==مفهوم‌شناسی==


نام دیگر بیش‌فعالی جنسی، اعتیاد جنسی یا رفتار اجباری جنسی است.<ref>[https://pezeshkekhoob.com/blog/hypersextual-disorder/ -عثمان‌پور، «اختلال بیش فعالی جنسی چیست؟ علل، علائم و راه‌های درمان آن»، وب‌سایت پزشک خوب.]</ref>  بیش‌فعالی جنسی (hypersexuality) به‌معنای ناتوانی فرد در کنترل رفتار جنسی، برانگیختگی، تکانه یا انگیزه‌های جنسی است که تا حدی باعث مشکلاتی در زندگی شخصی، حرفه‌ای و تحصیلی او می‌شود.<ref>[https://www.medicalnewstoday.com/articles/hypersexuality -Kuehnle & Written by  Fletcher,  "What to know about hypersexuality", medicalnewstoday.]</ref>   
نام دیگر [[بیش‌فعالی جنسی]]، اعتیاد جنسی یا رفتار اجباری جنسی است.<ref>[https://pezeshkekhoob.com/blog/hypersextual-disorder/ -عثمان‌پور، «اختلال بیش فعالی جنسی چیست؟ علل، علائم و راه‌های درمان آن»، وب‌سایت پزشک خوب.]</ref>  بیش‌فعالی جنسی (hypersexuality) به‌معنای ناتوانی فرد در کنترل رفتار جنسی، برانگیختگی، تکانه یا انگیزه‌های جنسی است که تا حدی باعث مشکلاتی در زندگی شخصی، حرفه‌ای و تحصیلی او می‌شود.<ref>[https://www.medicalnewstoday.com/articles/hypersexuality -Kuehnle & Written by  Fletcher,  "What to know about hypersexuality", medicalnewstoday.]</ref>   
==معیارهای تشخیصی اختلال بیش‌فعالی جنسی==
==معیارهای تشخیصی اختلال بیش‌فعالی جنسی==
بیش‌فعالی جنسی در مجموعه راهنمای آماری و تشخیصی اختلالات روانی DSM-5 به‌عنوان یک اختلال رسمی تشخیص داده نشده است؛ ولی ICD-11 سازمان بهداشت جهانی آن را به‌‌عنوان یک اختلال جنسی اجباری در نظر گرفته است. طبق این راهنما نشانه‌های بیش‌فعالی جنسی شامل موارد زیر است:
بیش‌فعالی جنسی در مجموعه راهنمای آماری و تشخیصی اختلالات روانی [[دی‌اس‌ام-۵|DSM-5]] به‌عنوان یک اختلال رسمی تشخیص داده نشده است؛ ولی ICD-11 [[سازمان بهداشت جهانی]] آن را به‌‌عنوان یک اختلال جنسی اجباری در نظر گرفته است. طبق این راهنما نشانه‌های بیش‌فعالی جنسی شامل موارد زیر است:


الف- این افراد در کنترل میل‌ها یا تکانه‌های جنسی به‌طور مداوم دچار ناتوانی می‌شوند و به‌صورت تکراری اقدام به رفتار جنسی می‌کنند. رفتار جنسی چنین فردی ممکن است به‌صورت‌‌های زیر بروز کند:
الف- این افراد در کنترل میل‌ها یا تکانه‌های جنسی به‌طور مداوم دچار ناتوانی می‌شوند و به‌صورت تکراری اقدام به رفتار جنسی می‌کنند. رفتار جنسی چنین فردی ممکن است به‌صورت‌‌های زیر بروز کند:
خط ۱۲: خط ۱۳:
*درگیر شدن در رفتارهای جنسی که باعث آسیب به سلامت، فعالیت، مسئولیت و یا مراقبت‌های شخصی فرد می‌شود.
*درگیر شدن در رفتارهای جنسی که باعث آسیب به سلامت، فعالیت، مسئولیت و یا مراقبت‌های شخصی فرد می‌شود.
*ناتوانی در کنترل یا کاهش رفتارهای جنسی با وجود تلاش‌های متعدد.
*ناتوانی در کنترل یا کاهش رفتارهای جنسی با وجود تلاش‌های متعدد.
*انجام رفتارهای جنسی با وجود پیامدهای منفی از قبیل تعارضات زناشویی و مشکلات حقوقی یا مالی.
*انجام رفتارهای جنسی با وجود پیامدهای منفی از قبیل [[تعارض زناشویی|تعارضات زناشویی]] و مشکلات حقوقی یا مالی.
*انجام این رفتارها حتی در صورتی که لذت برای او ندارد.
*انجام این رفتارها حتی در صورتی که [[لذت]] برای او ندارد.


ب-حداقل شش ماه این مشکل ادامه داشته و فرد قادر به کنترل این امیال و تکانه‌های شدید نیست.
ب- حداقل شش ماه این مشکل ادامه داشته و فرد قادر به کنترل این امیال و تکانه‌های شدید نیست.


ج- این مشکل ناشی از مشکلات پزشکی در فرد نیست.
ج- این مشکل ناشی از مشکلات [[پزشکی]] در فرد نیست.


د- این رفتارها ناراحتی قابل توجهی ایجاد کرده یا تأثیر منفی بر زندگی تحصیلی، شغلی، خانوادگی یا شخصی فرد دارد.<ref> [https://www.medicalnewstoday.com/articles/hypersexuality Kuehnle & Written by  Fletcher,  "What to know about hypersexuality", medicalnewstoday website.]</ref>
د- این رفتارها ناراحتی قابل توجهی ایجاد کرده یا تأثیر منفی بر زندگی تحصیلی، شغلی، خانوادگی یا شخصی فرد دارد.<ref> [https://www.medicalnewstoday.com/articles/hypersexuality Kuehnle & Written by  Fletcher,  "What to know about hypersexuality", medicalnewstoday website.]</ref>
   
   
===جلوه‌های بیش‌فعالی جنسی در سبک زندگی===
===جلوه‌های بیش‌فعالی جنسی در سبک زندگی===
بیش‌فعالی جنسی می‌تواند منجر به کنش‌های مختلفی در زندگی فرد شود؛ از جمله ابتلا به خودارضایی افراطی، صرف زمان زیاد برای برنامه‌ریزی در مورد فعالیت جنسی، مشاهدة مکرر پورنوگرافی، انتخاب شرکای جنسی متعدد و مبتلا شدن به رفتارهایی که با ارزش‌های فرد در تضاد است.<ref>[https://mindtoolbox.ir/article/2378/%D9%87%D9%85%D9%87-%DA%86%DB%8C%D8%B2-%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D9%88%D8%B1%D8%AF-%D8%A8%DB%8C%D8%B4-%D9%81%D8%B9%D8%A7%D9%84%DB%8C-%D8%AC%D9%86%D8%B3%DB%8C/ «بیش فعالی جنسی یا هایپر سکشوال چیست؟ نشانه ها، علل و درمان»، وب‌سایت جعبه ابزار ذهنی.] </ref>  
بیش‌فعالی جنسی می‌تواند منجر به کنش‌های مختلفی در زندگی فرد شود؛ از جمله ابتلا به [[خودارضایی]] افراطی، صرف [[زمان]] زیاد برای برنامه‌ریزی در مورد فعالیت جنسی، مشاهدۀ مکرر [[پورنوگرافی]]، انتخاب شرکای جنسی متعدد و مبتلا شدن به رفتارهایی که با ارزش‌های فرد در تضاد است.<ref>[https://mindtoolbox.ir/article/2378/%D9%87%D9%85%D9%87-%DA%86%DB%8C%D8%B2-%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D9%88%D8%B1%D8%AF-%D8%A8%DB%8C%D8%B4-%D9%81%D8%B9%D8%A7%D9%84%DB%8C-%D8%AC%D9%86%D8%B3%DB%8C/ «بیش فعالی جنسی یا هایپر سکشوال چیست؟ نشانه ها، علل و درمان»، وب‌سایت جعبه ابزار ذهنی.] </ref>  
==عوامل خطر==
==عوامل خطر==
علت دقیق این اختلال مشخص نیست؛ اما برخی عوامل به‌عنوان عوامل خطر ممکن است در این زمینه نقش داشته باشند؛ از قبیل ابتلا به اختلال دوقطبی، تومورها و صدمات به لوب فرونتال مغز، مصرف مواد، اختلال خوردن و سابقۀ سوء‌استفاده جنسی (به‌ویژه در زنان).<ref>- [https://www.medicalnewstoday.com/articles/hypersexuality Kuehnle & Written by  Fletcher,  "What to know about hypersexuality", medicalnewstoday website.]</ref>
علت دقیق این اختلال مشخص نیست؛ اما برخی عوامل به‌عنوان عوامل خطر ممکن است در این زمینه نقش داشته باشند؛ از قبیل ابتلا به [[اختلال دوقطبی]]، تومورها و صدمات به لوب فرونتال مغز، مصرف مواد، اختلال خوردن و سابقۀ [[سوء‌استفاده جنسی]] (به‌ویژه در زنان).<ref>- [https://www.medicalnewstoday.com/articles/hypersexuality Kuehnle & Written by  Fletcher,  "What to know about hypersexuality", medicalnewstoday website.]</ref>
   
   
همچنین پیشرفت در فناوری و رسانه‌های اجتماعی و آسان بودن دسترسی به محتوای جنسی، اختلافات خانوادگی، اعتیاد در اعضای خانواده از دیگر عواملی است که ممکن است احتمال ابتلا به بیش‌فعالی جنسی را افزایش دهد.<ref>[https://www.bartarinha.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%D8%AA-104/1218850-%D8%A8%DB%8C%D8%B4-%D9%81%D8%B9%D8%A7%D9%84%DB%8C-%D8%AC%D9%86%D8%B3%DB%8C-%DB%8C%D8%A7-%D9%87%D8%A7%DB%8C%D9%BE%D8%B1%D8%B3%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%A7%D9%84-%DA%86%DB%8C «بیش‌فعالی جنسی یا هایپرسکشوال چیست؟»، پایگاه خبری راه برترین‌ها.] </ref>
همچنین پیشرفت در [[فناوری]] و رسانه‌های اجتماعی و آسان بودن دسترسی به محتوای جنسی، اختلافات خانوادگی، [[اعتیاد]] در اعضای خانواده از دیگر عواملی است که ممکن است احتمال ابتلا به بیش‌فعالی جنسی را افزایش دهد.<ref>[https://www.bartarinha.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%D8%AA-104/1218850-%D8%A8%DB%8C%D8%B4-%D9%81%D8%B9%D8%A7%D9%84%DB%8C-%D8%AC%D9%86%D8%B3%DB%8C-%DB%8C%D8%A7-%D9%87%D8%A7%DB%8C%D9%BE%D8%B1%D8%B3%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%A7%D9%84-%DA%86%DB%8C «بیش‌فعالی جنسی یا هایپرسکشوال چیست؟»، پایگاه خبری راه برترین‌ها.] </ref>


==پیامدهای رابطه جنسی زیاد در مردان==
==پیامدهای رابطه جنسی زیاد در مردان==
رابطة جنسی زیاد به‌مدت طولانی می‌تواند مشکلات متعددی را ایجاد کند؛ از قبیل تأثیر منفی بر سیستم قلب و عروق، تأثیر منفی بر عملکرد کلیه، اختلال نعوظ، [[انزال زودرس]]، اورکیت (ورم بیضه‌ها)، پروستاتیت (نوعی اختلال در غدۀ پرستات)، خستگی و کاهش انرژی، احتمال خسته شدن از شریک جنسی و خیانت.<ref>[https://mosbatesabz.com/mag/having-a-lot-of-sex-in-men/ نظری، «عوارض داشتن رابطه جنسی زیاد در مردان»، وب‌سایت مجله سبز.] </ref>
رابطة جنسی زیاد به‌مدت طولانی می‌تواند مشکلات متعددی را ایجاد کند؛ از قبیل تأثیر منفی بر سیستم [[قلب]] و عروق، تأثیر منفی بر عملکرد کلیه، [[اختلال نعوظ]]، [[انزال زودرس]]، اورکیت (ورم بیضه‌ها)، [[پروستاتیت]] (نوعی اختلال در غدۀ [[پرستات]][[خستگی]] و کاهش انرژی، احتمال خسته شدن از [[شریک جنسی]] و [[خیانت]].<ref>[https://mosbatesabz.com/mag/having-a-lot-of-sex-in-men/ نظری، «عوارض داشتن رابطه جنسی زیاد در مردان»، وب‌سایت مجله سبز.] </ref>


==پیامدهای رابطه جنسی زیاد در زنان==
==پیامدهای رابطه جنسی زیاد در زنان==
خط ۴۰: خط ۴۱:
طبق آموزه‌های روایی شهوت‌رانی آثار متعددی دارد؛ از جمله اینکه باعث فساد عقل است. همچنین شهوت‌رانی منجر به حزن و زحمت است. طبق روایت فعالیت‌های شهوانی افراطی همراه با خوشی آغاز می‌شود؛ ولی انتهای آن با حزن و زحمت همراه است. یکی دیگر از آثار شهوت‌رانی محرومیت از حکمت است؛ حکمت و شهوت با هم در قلب فرد جمع نمی‌شود.<ref>[http://pajoohe.ir/%D8%B9%D9%88%D8%A7%D9%82%D8%A8-%D8%B4%D9%87%D9%88%D8%AA-%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C__a-3131.aspx - رفیعی، «عواقب شهوت‌رانی»، وب‌سایت پژوهه.]</ref>   
طبق آموزه‌های روایی شهوت‌رانی آثار متعددی دارد؛ از جمله اینکه باعث فساد عقل است. همچنین شهوت‌رانی منجر به حزن و زحمت است. طبق روایت فعالیت‌های شهوانی افراطی همراه با خوشی آغاز می‌شود؛ ولی انتهای آن با حزن و زحمت همراه است. یکی دیگر از آثار شهوت‌رانی محرومیت از حکمت است؛ حکمت و شهوت با هم در قلب فرد جمع نمی‌شود.<ref>[http://pajoohe.ir/%D8%B9%D9%88%D8%A7%D9%82%D8%A8-%D8%B4%D9%87%D9%88%D8%AA-%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C__a-3131.aspx - رفیعی، «عواقب شهوت‌رانی»، وب‌سایت پژوهه.]</ref>   
==شیوه‌های پیشگیری از شهوت‌رانی در آموزه‌های دینی==
==شیوه‌های پیشگیری از شهوت‌رانی در آموزه‌های دینی==
برخی پژوهشگران تلاش کردند راهکارهایی اجتماعی برای جلوگیری از انحرافات جنسی از دیدگاه قرآن و روایات ارائه کنند. آنها در نهایت راهکارهایی در دو حوزة خانواده و نهادهای حکومتی کشف کردند. از جمله راهکارهایی که در حوزۀ خانواده بیان کردند، عبارتند از محبت‌ورزی در کانون خانواده، تمکین در ارتباط زناشویی، زمینه‌سازی برای ازدواج فرزندان، امتناع از [[دوستی با جنس مخالف]]، غیرت‌ورزی بر پایة محبت، کنترل و نظارت بر رفتار زنان و دختران، آراستگی زن و شوهر و جداسازی بستر کودکان. در بخش نهادهای دولتی و حکومتی نیز اقدامات و تدابیری بیان شده است. به‌عنوان مثال تسهیل و آسان‌سازی [[ازدواج دانشجویی|ازدواج]] جوانان، پایین آوردن سن زادواج، جداسازی و تفکیک جنسیتی، فرهنگ‌سازی ازدواج موقت و سنت تعدد زوجات از جمله راهکارهایی بود که مطرح شدند.<ref>[https://civilica.com/doc/1760558/ -عسگری حسن و دهقانی، روح اله، راهکارهای اجتماعی جلوگیری از انحرافات جنسی از دیدگاه قرآن و روایات، 1402ش.]</ref>
برخی پژوهشگران تلاش کردند راهکارهایی اجتماعی برای جلوگیری از انحرافات جنسی از دیدگاه قرآن و روایات ارائه کنند. آنها در نهایت راهکارهایی در دو حوزۀ خانواده و نهادهای حکومتی کشف کردند. از جمله راهکارهایی که در حوزۀ خانواده بیان کردند، عبارتند از محبت‌ورزی در کانون خانواده، تمکین در ارتباط زناشویی، زمینه‌سازی برای ازدواج فرزندان، امتناع از [[دوستی با جنس مخالف]]، [[غیرت‌|غیرت‌ورزی]] بر پایۀ محبت، کنترل و نظارت بر رفتار زنان و دختران، آراستگی زن و شوهر و جداسازی بستر کودکان. در بخش نهادهای دولتی و حکومتی نیز اقدامات و تدابیری بیان شده است. به‌عنوان مثال تسهیل و آسان‌سازی [[ازدواج دانشجویی|ازدواج]] جوانان، پایین آوردن [[سن زادواج]]، جداسازی و [[تفکیک جنسیتی]]، فرهنگ‌سازی [[ازدواج موقت]] و سنت [[چندزنی|تعدد زوجات]] از جمله راهکارهایی بود که مطرح شدند.<ref>[https://civilica.com/doc/1760558/ -عسگری حسن و دهقانی، روح اله، راهکارهای اجتماعی جلوگیری از انحرافات جنسی از دیدگاه قرآن و روایات، 1402ش.]</ref>
   
   
برخی دیگر از پژوهشگران سعی کرده‌اند بر اساس منابع اسلامی (قرآن و روایات) و مطالعات تجربی راهبردهای جسمانی- رفتاری مدیریت میل و رفتار جنسی در پسران نوجوان را تبیین کنند. از جمله راهبردهای مهمی که آنها در نتیجه بیان کردند عبارتند از تمرکز بر عادت‌های عذایی شامل کم‌خوری، کاهش دریافت انرژی، حذف اجزای غذایی افزایندۀ میل و رفتار جنسی در رژیم غذایی نوجوان، محدود کردن مصرف مکمل‌های غذایی، افزایش فعالیت جسمانی و رعایت برخی ملاحظات در محیط‌آرایی مکان‌های حضور نوجوان.<ref>[https://journals.sbmu.ac.ir/jrrh/article/view/16848/14014 -پورعباسی و دیگران، «برشماری راهبردهای جسمانی - رفتاری به‌منظور مدیریت میل و رفتار جنسی در پسران نوجوان بر اساس منابع اسلامی (قرآن و روایات) و مطالعات تجربی»، 1396ش، ص96.]</ref>
برخی دیگر از پژوهشگران سعی کرده‌اند بر اساس منابع اسلامی (قرآن و روایات) و مطالعات تجربی راهبردهای جسمانی- رفتاری مدیریت میل و رفتار جنسی در پسران نوجوان را تبیین کنند. از جمله راهبردهای مهمی که آنها در نتیجه بیان کردند عبارتند از تمرکز بر عادت‌های عذایی شامل کم‌خوری، کاهش دریافت انرژی، حذف اجزای غذایی افزایندۀ میل و رفتار جنسی در رژیم غذایی نوجوان، محدود کردن مصرف مکمل‌های غذایی، افزایش فعالیت جسمانی و رعایت برخی ملاحظات در محیط‌آرایی مکان‌های حضور نوجوان.<ref>[https://journals.sbmu.ac.ir/jrrh/article/view/16848/14014 -پورعباسی و دیگران، «برشماری راهبردهای جسمانی - رفتاری به‌منظور مدیریت میل و رفتار جنسی در پسران نوجوان بر اساس منابع اسلامی (قرآن و روایات) و مطالعات تجربی»، 1396ش، ص96.]</ref>
خط ۵۳: خط ۵۴:


#افراد مبتلا سعی کنند موقعیت‌ها، افکار و احساساتی را که باعث ایجاد رفتارهای اجباری جنسی می‌شوند، شناسایی کنند تا بتوانند برای اجتناب و مدیریت آنها اقدام لازم را انجام دهند.
#افراد مبتلا سعی کنند موقعیت‌ها، افکار و احساساتی را که باعث ایجاد رفتارهای اجباری جنسی می‌شوند، شناسایی کنند تا بتوانند برای اجتناب و مدیریت آنها اقدام لازم را انجام دهند.
#برای سایر مشکلات سلامت روان مانند اعتیاد، افسردگی و اضطراب اقدامات درمانی انجام دهند.
#برای سایر مشکلات سلامت روان مانند [[اعتیاد]]، [[افسردگی]] و اضطراب اقدامات درمانی انجام دهند.
#مدیریت استرس را تمرین کنند.
#مدیریت استرس را تمرین کنند.