بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۱۲: خط ۱۲:


لباس مردم فریدن دارای تنوع بسیاری است و متناسب با موقعیت اجتماعی و گروه سنی افراد تهیه می‌شود. لباس نوزادان سفیدرنگ بوده و مهره‌هایی به‌منظور دوری از چشم و نظر روی لباس آنان نصب می‌شود. دختران نیز در سنین نوجوانی از پیراهن بلند و گشاد و عرقچین استفاده می‌کنند. زنان پس از ازدواج لباس‌هایی با تزیینات بسیار و متنوع ازجمله تن‌پوش‌های آستردار، روسری، پیش‌بند، پیراهن و پالتو به تن می‌کنند.
لباس مردم فریدن دارای تنوع بسیاری است و متناسب با موقعیت اجتماعی و گروه سنی افراد تهیه می‌شود. لباس نوزادان سفیدرنگ بوده و مهره‌هایی به‌منظور دوری از چشم و نظر روی لباس آنان نصب می‌شود. دختران نیز در سنین نوجوانی از پیراهن بلند و گشاد و عرقچین استفاده می‌کنند. زنان پس از ازدواج لباس‌هایی با تزیینات بسیار و متنوع ازجمله تن‌پوش‌های آستردار، روسری، پیش‌بند، پیراهن و پالتو به تن می‌کنند.
پوشاک مردان نیز شامل انواع کلاه‌ها، پیراهن، ارخالوق و شلوار است.
پوشاک مردان نیز شامل انواع کلاه‌ها، پیراهن، ارخالوق و شلوار است.<ref group="دیدگاه">به تغییرات لباس مردم ارامنه در دوره پهلوی نیز در هندسه بحث اشاره شود.</ref>
==پوشش زنان بازتابی از فرهنگ، هویت و جایگاه اجتماعی==
==پوشش زنان بازتابی از فرهنگ، هویت و جایگاه اجتماعی==
لباس برای انسان‌ها، به‌ویژه زنان، تنها وسیله‌ای برای پوشاندن بدن نیست. آن‌ها با انتخاب رنگ، طرح پارچه و تزیینات لباس، ویژگی‌های فرهنگی، شخصیت، سن، جایگاه اجتماعی و وضعیت اقتصادی خود را نیز نشان می‌دهند.  
لباس برای انسان‌ها، به‌ویژه زنان، تنها وسیله‌ای برای پوشاندن بدن نیست. آن‌ها با انتخاب رنگ، طرح پارچه و تزیینات لباس، ویژگی‌های فرهنگی، شخصیت، سن، جایگاه اجتماعی و وضعیت اقتصادی خود را نیز نشان می‌دهند.  
خط ۲۷: خط ۲۷:
====چین‌چین====
====چین‌چین====


از لباس‌های آستین‌دار کودکان که یقه‌ای ساده و گرد دارد و جلوی آن با دکمه‌هایی به هم بسته می‌شود.
از لباس‌های آستین‌دار کودکان که یقه‌ای ساده و گرد دارد و جلوی آن با دکمه‌هایی به هم بسته می‌شود.<ref group="دیدگاه">این عبارت‌، نهاد ندارد. همچنین در عبارت‌های بعد دقت داشته باشید که عبارت‌ها دارای نهاد باشند. بقیه موارد را خودتان بررسی کنید.</ref> قسمت کمر این لباس برشی طراحی شده که بالاتنه را با چین‌های ریزی به پایین لباس متصل می‌کند.<ref>[https://paymanonline.ir/%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%A7%D8%B1%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D9%81%D8%B1%DB%8C%D8%AF%D9%86/ خاچاطور، «پوشاک ارمنیان فریدن»، وب‌سایت فصلنامۀ فرهنگی پیمان.]</ref>
 
قسمت کمر این لباس برشی طراحی شده که بالاتنه را با چین‌های ریزی به پایین لباس متصل می‌کند.<ref>[https://paymanonline.ir/%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%A7%D8%B1%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D9%81%D8%B1%DB%8C%D8%AF%D9%86/ خاچاطور، «پوشاک ارمنیان فریدن»، وب‌سایت فصلنامۀ فرهنگی پیمان.]</ref>  
====آراج چین‌چین====
====آراج چین‌چین====
از لباس‌های بدون آستین که از آن به‌عنوان پیش‌بند روی چین‌چین استفاده می‌شود. یقۀ این پیش‌بند گرد بوده و قسمت پشت آن با دکمه‌هایی به هم متصل می‌شود. قسمت کمر آراج چین‌چین نیز با چین‌های ریزی تزیین شده است.<ref>[https://paymanonline.ir/%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%A7%D8%B1%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D9%81%D8%B1%DB%8C%D8%AF%D9%86/ خاچاطور، «پوشاک ارمنیان فریدن»، وب‌سایت فصلنامۀ فرهنگی پیمان.]</ref>  
از لباس‌های بدون آستین که از آن به‌عنوان پیش‌بند روی چین‌چین استفاده می‌شود. یقۀ این پیش‌بند گرد بوده و قسمت پشت آن با دکمه‌هایی به هم متصل می‌شود. قسمت کمر آراج چین‌چین نیز با چین‌های ریزی تزیین شده است.<ref>[https://paymanonline.ir/%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%A7%D8%B1%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D9%81%D8%B1%DB%8C%D8%AF%D9%86/ خاچاطور، «پوشاک ارمنیان فریدن»، وب‌سایت فصلنامۀ فرهنگی پیمان.]</ref>  
خط ۴۸: خط ۴۶:
====شابیک====  
====شابیک====  
پیراهن در زبان محلی شابیک نام دارد. شابیک، تن‌پوشی بلند تا مچ پا است که یقه‌ای گرد دارد و جلوی آن با دکمه‌هایی باز و بسته می‌شود. آستین‌های این تن‌پوش، بلند و سرآستین‌های آن حالت کلوش دارد. بالاتنۀ شابیک به‌همراه آستین تا قسمت آرنج از پارچۀ گل‌دار و پایین‌تنه تا مچ آستین از پارچۀ قرمز از جنس متقال تهیه می‌شود.
پیراهن در زبان محلی شابیک نام دارد. شابیک، تن‌پوشی بلند تا مچ پا است که یقه‌ای گرد دارد و جلوی آن با دکمه‌هایی باز و بسته می‌شود. آستین‌های این تن‌پوش، بلند و سرآستین‌های آن حالت کلوش دارد. بالاتنۀ شابیک به‌همراه آستین تا قسمت آرنج از پارچۀ گل‌دار و پایین‌تنه تا مچ آستین از پارچۀ قرمز از جنس متقال تهیه می‌شود.
عرض پایین‌تنۀ شابیک، یک و نیم برابر عرض کمر بالاتنه است که با چین‌های ریزی به بالاتنه متصل می‌شود.<ref> [https://paymanonline.ir/%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%A7%D8%B1%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D9%81%D8%B1%DB%8C%D8%AF%D9%86/ خاچاطور، «پوشاک ارمنیان فریدن»، وب‌سایت فصلنامۀ فرهنگی پیمان.]</ref>  
عرض پایین‌تنۀ شابیک، یک و نیم<ref group="دیدگاه">با نیم‌فاصله</ref> برابر عرض کمر بالاتنه است که با چین‌های ریزی به بالاتنه متصل می‌شود.<ref> [https://paymanonline.ir/%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%A7%D8%B1%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D9%81%D8%B1%DB%8C%D8%AF%D9%86/ خاچاطور، «پوشاک ارمنیان فریدن»، وب‌سایت فصلنامۀ فرهنگی پیمان.]</ref>  
====مینتان====
====مینتان====
از تن‌پوش‌های آستردار، جلوباز، با یقۀ هفت که جلوی آن با یک دکمه در قسمت شکم بسته می‌شود. مینتان آستین‌های بلندی دارد که تا قسمت آرنج چاک‌دار است و در صورت نیاز با دکمه‌هایی بسته می‌شود.
از تن‌پوش‌های آستردار، جلوباز، با یقۀ هفت که جلوی آن با یک دکمه در قسمت شکم بسته می‌شود. مینتان آستین‌های بلندی دارد که تا قسمت آرنج چاک‌دار است و در صورت نیاز با دکمه‌هایی بسته می‌شود.
خط ۶۵: خط ۶۳:
گُوت: مقوای کلفت یا چوب نازک استوانه‌ای‌شکل است که با پارچه کاور شده و روی سر قرار می‌گیرد.<ref>[https://paymanonline.ir/%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%A7%D8%B1%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86-%DA%86%D9%86%D8%AF-%D9%85%D9%86%D8%B7%D9%82%D9%87-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86/ خاچاطور،«پوشاک ارمنیان چند منطقۀ ایران»، وب‌سایت فصلنامۀ فرهنگی پیمان.]</ref>  
گُوت: مقوای کلفت یا چوب نازک استوانه‌ای‌شکل است که با پارچه کاور شده و روی سر قرار می‌گیرد.<ref>[https://paymanonline.ir/%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%A7%D8%B1%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86-%DA%86%D9%86%D8%AF-%D9%85%D9%86%D8%B7%D9%82%D9%87-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86/ خاچاطور،«پوشاک ارمنیان چند منطقۀ ایران»، وب‌سایت فصلنامۀ فرهنگی پیمان.]</ref>  
===لباس‌های نوعروسان===
===لباس‌های نوعروسان===
اوج هنر پوشاک ارمنیان در لباس‌های عروس آنان دیده می‌شود. عروس‌خانم‌ها از رنگ‌های شاد برای لباس خود استفاده می‌کنند و تن‌پوش آنان شامل شابیک، مینتان و گُکنوتس، گوت و لاچاک است. آنان دهان خود را با باشماخ می‌بندند و پس از تزیین موها روی سر خود توری به‌نام «گلخی‌کُقر» می‌اندازند.<ref> [https://civilica.com/doc/1193351/ محمودخانی و محمودی‌عالمی، «بررسی و معرفی پوشاک مردمان ارمنی اصفهان (فریدن)»، 1399ش، ص5.]</ref> این تور از پارچۀ ترمۀ چهارگوشی تهیه شده که اطراف آن دارای ریش‌های بلندی است و به‌صورت سه‌گوش روی سر عروس انداخته می‌شود.<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/1048399/%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%B4-%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%B1%D9%85%D9%86%D9%87-%D8%A7%D8%B5%D9%81%D9%87%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%AF%D9%88%D8%B1%D9%87-%D9%85%D8%B8%D9%81%D8%B1%DB%8C-%D8%B9%DA%A9%D8%B3 «پوشش زنان ارمنۀ اصفهان در دورۀ مظفری»، وب‌سایت تحلیلی خبری عصر ایران.]</ref>  
اوج هنر پوشاک ارمنیان در لباس‌های عروس آنان دیده می‌شود. عروس‌خانم‌ها از رنگ‌های شاد برای لباس خود استفاده می‌کنند و تن‌پوش آنان شامل شابیک، مینتان و گُکنوتس، گوت و لاچاک است. آنان دهان خود را با باشماخ می‌بندند و پس از تزیین موها روی سر خود توری به‌نام «گلخی‌کُقر» می‌اندازند.<ref> [https://civilica.com/doc/1193351/ محمودخانی و محمودی‌عالمی، «بررسی و معرفی پوشاک مردمان ارمنی اصفهان (فریدن)»، 1399ش، ص5.]</ref> این تور از پارچۀ ترمۀ چهارگوشی تهیه شده که اطراف آن دارای ریش‌های بلندی است و به‌صورت سه‌گوش روی سر عروس انداخته می‌شود.<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/1048399/%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%B4-%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%B1%D9%85%D9%86%D9%87-%D8%A7%D8%B5%D9%81%D9%87%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%AF%D9%88%D8%B1%D9%87-%D9%85%D8%B8%D9%81%D8%B1%DB%8C-%D8%B9%DA%A9%D8%B3 «پوشش زنان ارمنۀ اصفهان در دورۀ مظفری»، وب‌سایت تحلیلی خبری عصر ایران.]</ref>  
===لباس‌های سالمندان===
===لباس‌های سالمندان===
سالمندان ارمنی لباس‌های ساده با رنگ‌های تیره می‌پوشند و برای پوشش سر از لاچاک فاقد تزیین استفاده می‌کنند.<ref> [https://paymanonline.ir/%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%A7%D8%B1%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86-%DA%86%D9%86%D8%AF-%D9%85%D9%86%D8%B7%D9%82%D9%87-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86/ خاچاطور،«پوشاک ارمنیان چند منطقۀ ایران»، وب‌سایت فصلنامۀ فرهنگی پیمان.]</ref>  
سالمندان ارمنی لباس‌های ساده با رنگ‌های تیره می‌پوشند و برای پوشش سر از لاچاک فاقد تزیین استفاده می‌کنند.<ref> [https://paymanonline.ir/%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%A7%D8%B1%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86-%DA%86%D9%86%D8%AF-%D9%85%D9%86%D8%B7%D9%82%D9%87-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86/ خاچاطور،«پوشاک ارمنیان چند منطقۀ ایران»، وب‌سایت فصلنامۀ فرهنگی پیمان.]</ref>  
خط ۷۳: خط ۷۱:
کلاه نمدی در اصطلاح محلی «ناماد گلخارک» نام دارد. این کلاه بدون لبه و سطحی منحنی دارد که اغلب به‌رنگ مشکی تهیه می‌شود.<ref>[https://civilica.com/doc/1193351/ محمودخانی و محمودی‌عالمی، «بررسی و معرفی پوشاک مردمان ارمنی اصفهان (فریدن)»، 1399ش، ص10.]</ref>  
کلاه نمدی در اصطلاح محلی «ناماد گلخارک» نام دارد. این کلاه بدون لبه و سطحی منحنی دارد که اغلب به‌رنگ مشکی تهیه می‌شود.<ref>[https://civilica.com/doc/1193351/ محمودخانی و محمودی‌عالمی، «بررسی و معرفی پوشاک مردمان ارمنی اصفهان (فریدن)»، 1399ش، ص10.]</ref>  
===کلاه پشمی===  
===کلاه پشمی===  
کلاه پشمی در اصطلاح محلی «برت گلخارک» نام دارد. این کلاه توسط زنان روستایی از پشم گوسفند تهیه می‌شود که در دو طرف آن تکه‌هایی برای محافظت از گوش بافته می‌شود و مردان در فصل سرما از آن استفاده می‌کنند.<ref>[https://paymanonline.ir/%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%A7%D8%B1%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86-%DA%86%D9%86%D8%AF-%D9%85%D9%86%D8%B7%D9%82%D9%87-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86/ خاچاطور،«پوشاک ارمنیان چند منطقۀ ایران»، وب‌سایت فصلنامۀ فرهنگی پیمان.]</ref>  
کلاه پشمی در اصطلاح محلی «برت گلخارک<ref group="دیدگاه">موارد این چنینی حرکت‌گذاری شود.</ref>» نام دارد. این کلاه توسط زنان روستایی از پشم گوسفند تهیه می‌شود که در دو طرف آن تکه‌هایی برای محافظت از گوش بافته می‌شود و مردان در فصل سرما از آن استفاده می‌کنند.<ref>[https://paymanonline.ir/%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%A7%D8%B1%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86-%DA%86%D9%86%D8%AF-%D9%85%D9%86%D8%B7%D9%82%D9%87-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86/ خاچاطور،«پوشاک ارمنیان چند منطقۀ ایران»، وب‌سایت فصلنامۀ فرهنگی پیمان.]</ref>  
===کلاه شابگا===  
===کلاه شابگا===  
کلاهی لبه‌دار و به‌رنگ مشکی که کشیش‌ها از آن استفاده می‌کنند.<ref> [https://civilica.com/doc/1193351/ محمودخانی و محمودی‌عالمی، «بررسی و معرفی پوشاک مردمان ارمنی اصفهان (فریدن)»، 1399ش، ص10.]</ref>  
کلاهی لبه‌دار و به‌رنگ مشکی که کشیش‌ها از آن استفاده می‌کنند.<ref> [https://civilica.com/doc/1193351/ محمودخانی و محمودی‌عالمی، «بررسی و معرفی پوشاک مردمان ارمنی اصفهان (فریدن)»، 1399ش، ص10.]</ref>  
خط ۷۹: خط ۷۷:
شابیک، پیراهن مردان فریدن با آستین‌هایی بلند و ساده و گاه مچ‌دار است که یقه‌ای گرد و قدی تا بالای زانو دارد.
شابیک، پیراهن مردان فریدن با آستین‌هایی بلند و ساده و گاه مچ‌دار است که یقه‌ای گرد و قدی تا بالای زانو دارد.
پیراهن جوانان چاکی از زیر گردن تا روی سینه دارد که با دکمه‌هایی صدفی بسته می‌شود؛ اما چاک پیراهن سالمندان از گوشۀ گردن تا روی سرشانه است که با دکمه‌هایی بسته می‌شود.
پیراهن جوانان چاکی از زیر گردن تا روی سینه دارد که با دکمه‌هایی صدفی بسته می‌شود؛ اما چاک پیراهن سالمندان از گوشۀ گردن تا روی سرشانه است که با دکمه‌هایی بسته می‌شود.
برای دوخت شابیک اغلب از پارچه‌های کتان، کرباس و چلوار در رنگ‌های سفید و آبی استفاده می‌شود. به مرور زمان یقۀ گرد شابیک به یقۀ پیراهن‌های امروزی در آمد.<ref>[https://civilica.com/doc/1193351/ محمودخانی و محمودی‌عالمی، «بررسی و معرفی پوشاک مردمان ارمنی اصفهان (فریدن)»، 1399ش، ص9.]</ref>  
برای دوخت شابیک اغلب از پارچه‌های کتان، کرباس و چلوار در رنگ‌های سفید و آبی استفاده می‌شود. به مرور<ref group="دیدگاه">نیم‌فاصله</ref> زمان یقۀ گرد شابیک به یقۀ پیراهن‌های امروزی در آمد.<ref group="دیدگاه">عبارت گویا نیست.</ref><ref>[https://civilica.com/doc/1193351/ محمودخانی و محمودی‌عالمی، «بررسی و معرفی پوشاک مردمان ارمنی اصفهان (فریدن)»، 1399ش، ص9.]</ref>  
===کابا===  
===کابا===  
قبای مردان فریدن در اصطلاح محلی کابا نام دارد. این قبا آستین‌دار، جلوباز و بلند بوده که پس از روی هم قرار گرفتن با دکمه‌ای بسته می‌شود.<ref>[https://paymanonline.ir/%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%A7%D8%B1%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D9%81%D8%B1%DB%8C%D8%AF%D9%86/ خاچاطور، «پوشاک ارمنیان فریدن»، وب‌سایت فصلنامۀ فرهنگی پیمان.]</ref>  
قبای مردان فریدن در اصطلاح محلی کابا نام دارد. این قبا آستین‌دار، جلوباز و بلند بوده که پس از روی هم قرار گرفتن با دکمه‌ای بسته می‌شود.<ref>[https://paymanonline.ir/%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%A7%D8%B1%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D9%81%D8%B1%DB%8C%D8%AF%D9%86/ خاچاطور، «پوشاک ارمنیان فریدن»، وب‌سایت فصلنامۀ فرهنگی پیمان.]</ref>  
خط ۸۷: خط ۸۵:
مردان فریدن دور کمر و روی قبا شال پشمی ساده می‌بندند.<ref>[https://civilica.com/doc/1193351/ محمودخانی و محمودی‌عالمی، «بررسی و معرفی پوشاک مردمان ارمنی اصفهان (فریدن)»، 1399ش، ص10.]</ref>  
مردان فریدن دور کمر و روی قبا شال پشمی ساده می‌بندند.<ref>[https://civilica.com/doc/1193351/ محمودخانی و محمودی‌عالمی، «بررسی و معرفی پوشاک مردمان ارمنی اصفهان (فریدن)»، 1399ش، ص10.]</ref>  
===داباد===  
===داباد===  
در اصطلاح محلی به شلوار داباد یا تنبان می‌گویند. جنس شلوار ارمنیان فریدن کرباس، فاستونی و متقال است که اغلب با رنگ مشکی و سورمه‌ای دوخته می‌شود. روستاییان فریدن دو نوع شلوار می‌پوشند: یکی از شلوارها پهن و گشاد با کمر لیفه‌ای و دیگری شلواری نه چندان گشاد با کمری است.
در اصطلاح محلی به شلوار داباد یا تنبان می‌گویند. جنس شلوار ارمنیان فریدن کرباس، فاستونی و متقال است که اغلب با رنگ مشکی و سورمه‌ای دوخته می‌شود. روستاییان فریدن دو نوع شلوار می‌پوشند: یکی از شلوارها پهن و گشاد با کمر لیفه‌ای و دیگری شلواری نه چندان<ref>با نیم‌فاصله</ref> گشاد با کمری است.
مردان فریدن از درون شلوارهای لیفه‌ای بندی پشمی به‌نام «خونجان» رد می‌کنند و سپس آن را گره می‌زنند.  
مردان فریدن از درون شلوارهای لیفه‌ای بندی پشمی به‌نام «خونجان» رد می‌کنند و سپس آن را گره می‌زنند.  
برای شلوارهای کمری‌دار نیز پل می‌دوزند و از کمربند چرمی به‌نام «گودیک» استفاده می‌کنند.<ref>[https://paymanonline.ir/%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%A7%D8%B1%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86-%DA%86%D9%86%D8%AF-%D9%85%D9%86%D8%B7%D9%82%D9%87-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86/ خاچاطور،«پوشاک ارمنیان چند منطقۀ ایران»، وب‌سایت فصلنامۀ فرهنگی پیمان.]</ref>  
برای شلوارهای کمری‌دار نیز پل می‌دوزند و از کمربند چرمی به‌نام «گودیک» استفاده می‌کنند.<ref>[https://paymanonline.ir/%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%A7%D8%B1%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86-%DA%86%D9%86%D8%AF-%D9%85%D9%86%D8%B7%D9%82%D9%87-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86/ خاچاطور،«پوشاک ارمنیان چند منطقۀ ایران»، وب‌سایت فصلنامۀ فرهنگی پیمان.]</ref>  
خط ۱۱۸: خط ۱۱۶:
نوعی کفش از جنس چوب یا استخوان است که با ریسمان به پا بسته می‌شود و در زمستان برای پیاده‌روی روی برف به‌کار می‌رود.<ref> [https://civilica.com/doc/1193351/ محمودخانی و محمودی‌عالمی، «بررسی و معرفی پوشاک مردمان ارمنی اصفهان (فریدن)»، 1399ش، ص12.]</ref>  
نوعی کفش از جنس چوب یا استخوان است که با ریسمان به پا بسته می‌شود و در زمستان برای پیاده‌روی روی برف به‌کار می‌رود.<ref> [https://civilica.com/doc/1193351/ محمودخانی و محمودی‌عالمی، «بررسی و معرفی پوشاک مردمان ارمنی اصفهان (فریدن)»، 1399ش، ص12.]</ref>  
==تغییر پوشاک زنان ارمنی پس از فرمان کشف حجاب==
==تغییر پوشاک زنان ارمنی پس از فرمان کشف حجاب==
از قرن 17ام تا 20ام میلادی، فرهنگ بومی ارمنیان فریدن تحت‌تأثیر مستقیم و غیرمستقیم فرهنگ و هنر ایرانی قرار گرفته و دگرگونی‌هایی را تجربه کرده است. یکی از تحولات مهم در زمینۀ پوشاک ایرانیان، به سال 1334ش و فرمان کشف حجاب رضاشاه بازمی‌گردد؛ فرمانی که به ساده‌تر شدن پوشش سر و حذف باشماخ (پوشش صورت) از لباس زنان ارمنی انجامید.<ref>[https://www.cafetarikh.com/news/49414/%D8%B9%DA%A9%D8%B3-%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%B4-%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%B1%D9%85%D9%86%D9%87-%D8%A7%D8%B5%D9%81%D9%87%D8%A7%D9%86 «پوشش زنان ارمنۀ اصفهان»، وب‌سایت کافه تاریخ.]</ref>  
از قرن 17ام تا 20ام میلادی، فرهنگ بومی ارمنیان فریدن تحت‌تأثیر مستقیم و غیرمستقیم فرهنگ و هنر ایرانی قرار گرفته و دگرگونی‌هایی را تجربه کرده است<ref group="دیدگاه">این عبارت با تیتر جداگانه‌ای با عنوان اثرپذیری لباس ارامنه فریدن از فرهنگ ایرانی آورده شود.</ref>. یکی از تحولات مهم در زمینۀ پوشاک ایرانیان، به سال 1334ش و فرمان کشف حجاب رضاشاه بازمی‌گردد؛ فرمانی که به ساده‌تر شدن پوشش سر و حذف باشماخ (پوشش صورت) از لباس زنان ارمنی انجامید.<ref>[https://www.cafetarikh.com/news/49414/%D8%B9%DA%A9%D8%B3-%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%B4-%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%B1%D9%85%D9%86%D9%87-%D8%A7%D8%B5%D9%81%D9%87%D8%A7%D9%86 «پوشش زنان ارمنۀ اصفهان»، وب‌سایت کافه تاریخ.]</ref>  
==تغییر لباس مردان ارمنی در دورۀ رضاشاه==
==تغییر لباس مردان ارمنی در دورۀ رضاشاه==
پوشاک مردان ارمنی از زمان ورود به ایران، به‌تدریج دستخوش تغییراتی شده است. با این حال، نقطۀ عطف این تحولات را می‌توان دوران حکومت رضاشاه پهلوی دانست؛ دوره‌ای که در آن تغییرات در سبک پوشش باسرعت و شدت بی‌سابقه‌ای رخ داد. در هیچ یک از دوره‌های تاریخی پیش از آن، چنین دگرگونی‌های شتاب‌زده‌ای در پوشاک دیده نشده بود. به این دلیل رضاشاه را می‌توان نخستین پیشگام در تغییر لباس مردم ایران دانست؛ چنانکه مهم‌ترین بخش این اصلاحات در مورد پوشاک مردان به‌فرمان او دربارۀ استفاده از کت و شلوار و کلاه پهلوی بازمی‌گردد.<ref> [https://civilica.com/doc/1193351/ محمودخانی و محمودی‌عالمی، «بررسی و معرفی پوشاک مردمان ارمنی اصفهان (فریدن)»، 1399ش، ص9.]</ref>
پوشاک مردان ارمنی از زمان ورود به ایران، به‌تدریج دستخوش تغییراتی شده است. با این حال، نقطۀ عطف این تحولات را می‌توان دوران حکومت رضاشاه پهلوی دانست؛ دوره‌ای که در آن تغییرات در سبک پوشش باسرعت و شدت بی‌سابقه‌ای رخ داد. در هیچ یک از دوره‌های تاریخی پیش از آن، چنین دگرگونی‌های شتاب‌زده‌ای در پوشاک دیده نشده بود. به این دلیل رضاشاه را می‌توان نخستین پیشگام در تغییر لباس مردم ایران دانست؛ چنانکه مهم‌ترین بخش این اصلاحات در مورد پوشاک مردان به‌فرمان او دربارۀ استفاده از کت و شلوار و کلاه پهلوی بازمی‌گردد.<ref> [https://civilica.com/doc/1193351/ محمودخانی و محمودی‌عالمی، «بررسی و معرفی پوشاک مردمان ارمنی اصفهان (فریدن)»، 1399ش، ص9.]</ref>