بدون خلاصۀ ویرایش |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
'''<big>لباس اعراب خوزستان؛</big>''' تنپوش زنان و مردان عرب ساکن استان خوزستان. | '''<big>لباس اعراب خوزستان؛</big>''' تنپوش زنان و مردان عرب ساکن استان خوزستان. | ||
لباس اعراب خوزستان بازتابی از شرایط اقلیمی، ساختار اجتماعی و باورهای دینی این قوم است. مردان معمولاً دشداشه، عقال و چفیه میپوشند که متناسب با آبوهوای گرم منطقه طراحی شده و نشانگر شأن و وقار فرد در جامعه است. زنان نیز با پوششهایی مانند عبا، بخنق و شیله، ضمن رعایت حجاب، نقش مهمی در انتقال زیباییشناسی بومی ایفا میکنند. این پوششها تنها کارکرد زیستی ندارند، بلکه حامل مفاهیم فرهنگی عمیقی همچون حفظ عفاف، تمایز قومی و پیوند با سنتهای مذهبیاند. در | لباس اعراب خوزستان بازتابی از شرایط اقلیمی، ساختار اجتماعی و باورهای دینی این قوم است. مردان معمولاً دشداشه، عقال و چفیه میپوشند که متناسب با آبوهوای گرم منطقه طراحی شده و نشانگر شأن و وقار فرد در جامعه است. زنان نیز با پوششهایی مانند عبا، بخنق و شیله، ضمن رعایت حجاب، نقش مهمی در انتقال زیباییشناسی بومی ایفا میکنند. این پوششها تنها کارکرد زیستی ندارند، بلکه حامل مفاهیم فرهنگی عمیقی همچون حفظ عفاف، تمایز قومی و پیوند با سنتهای مذهبیاند.در دورۀ پهلوی اول، کوشش برای جایگزینی پوشاک سنتی با لباسهای غربی با واکنش شدید مردم روبهرو شد و آشکار ساخت که پوشش، نقشی اساسی در حفظ هویت قومی و مذهبی آنان دارد. | ||
=='''اهمیت فرهنگی لباس در خوزستان'''== | =='''اهمیت فرهنگی لباس در خوزستان'''== | ||
پوشاک مردان و زنان در استان خوزستان، بهویژه در میان مردان پرافتخار این منطقه، از تنوع قابل توجهی برخوردار است. این گستردگی در سبکهای پوشش، نشاندهندۀ اهمیت عمیق ارزشهای فرهنگی مرتبط با پوشیدگی و حرمت بدن در میان مردمان این دیار است.<ref>[https://www.eneshat.com/iranian-traditional-costumes/khuzestan «لباس سنتی خوزستان نشانگر آداب و رسوم و فرهنگ جنوب ایران»، وبسایت نشاطآوران.]</ref> | پوشاک مردان و زنان در استان خوزستان، بهویژه در میان مردان پرافتخار این منطقه، از تنوع قابل توجهی برخوردار است. این گستردگی در سبکهای پوشش، نشاندهندۀ اهمیت عمیق ارزشهای فرهنگی مرتبط با پوشیدگی و حرمت بدن در میان مردمان این دیار است.<ref>[https://www.eneshat.com/iranian-traditional-costumes/khuzestan «لباس سنتی خوزستان نشانگر آداب و رسوم و فرهنگ جنوب ایران»، وبسایت نشاطآوران.]</ref> | ||
=='''تأثیر آبوهوا بر پوشش اعراب خوزستان'''== | |||
=='''تأثیر | |||
در مناطق گرمسیری مانند آبادان و اهواز که با آب و هوای گرم و مرطوب شناخته میشوند، در گذشته تمایل بیشتری به استفاده از لباسهایی با جنسهای خنک و پارچههای نخی وجود داشته است. این انتخاب بهدلیل سازگاری بیشتر این نوع پارچهها با شرایط آب و هوایی منطقه و ایجاد حس راحتی بیشتر برای ساکنان صورت میگرفته است.<ref>[https://www.eneshat.com/iranian-traditional-costumes/khuzestan «لباس سنتی خوزستان نشانگر آداب و رسوم و فرهنگ جنوب ایران»، وبسایت نشاطآوران.]</ref> | در مناطق گرمسیری مانند آبادان و اهواز که با آب و هوای گرم و مرطوب شناخته میشوند، در گذشته تمایل بیشتری به استفاده از لباسهایی با جنسهای خنک و پارچههای نخی وجود داشته است. این انتخاب بهدلیل سازگاری بیشتر این نوع پارچهها با شرایط آب و هوایی منطقه و ایجاد حس راحتی بیشتر برای ساکنان صورت میگرفته است.<ref>[https://www.eneshat.com/iranian-traditional-costumes/khuzestan «لباس سنتی خوزستان نشانگر آداب و رسوم و فرهنگ جنوب ایران»، وبسایت نشاطآوران.]</ref> | ||
| خط ۱۶: | خط ۱۳: | ||
==تأثیر باورهای دینی بر لباس اعراب خوزستان== | ==تأثیر باورهای دینی بر لباس اعراب خوزستان== | ||
با وجود آبوهوای بسیار گرم منطقه، | با وجود آبوهوای بسیار گرم منطقه، لباس سنتی زنان و مردان در خوزستان همچنان از پوشانندگی کاملی برخوردار است؛ بهطوری که لباسهایی مثل «سرجامهها»، «تَنجامهها» و «پاجامهها» بیشتر قسمتهای بدن را میپوشانند. این نوع پوشش ریشه در اعتقادات دینی مردم این منطقه دارد. بر اساس باورهای دینی، پوشش تنها به حجاب ظاهری محدود نمیشود، بلکه ابزاری برای ساماندهی روابط جنسی در جامعه، حفظ سلامت روان، پیشگیری از آسیبهای عاطفی و تقویت بنیان خانواده به شمار میرود. این امر موجب استحکام رابطۀ همسران و افزایش عشق و صمیمیت میان آنها میشود.<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/2142261/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%B4-%D8%A7%D8%B9%D8%B1%D8%A7%D8%A8-%D8%AE%D9%88%D8%B2%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86 باوی، «بررسی پوشاک اعراب خوزستان»، 1398ش، ص3.]</ref> | ||
=='''انواع لباس زنان اعراب خوزستان'''== | =='''انواع لباس زنان اعراب خوزستان'''== | ||
| خط ۱۸۹: | خط ۱۸۶: | ||
تحقیقات نشان میدهد که دولت با این هدف که هویت قوی عربهای خوزستان را از بین ببرد، توانست برای مدتی جامعه را به دو دسته تقسیم کند: یک دسته که تعداد بیشتری بودند، هویت عربی-ایرانی خودشان را حفظ کردند و دستۀ کوچکتر هویت شهری را قبول کردند. لباس، نشانهای واضح برای این جدایی بود. | تحقیقات نشان میدهد که دولت با این هدف که هویت قوی عربهای خوزستان را از بین ببرد، توانست برای مدتی جامعه را به دو دسته تقسیم کند: یک دسته که تعداد بیشتری بودند، هویت عربی-ایرانی خودشان را حفظ کردند و دستۀ کوچکتر هویت شهری را قبول کردند. لباس، نشانهای واضح برای این جدایی بود. | ||
بعد از این که رضاشاه در شهریور ۱۳۲۰ش از حکومت برکنار شد، دوباره هویت سنتی و لباس عربی در بین مردم رواج پیدا کرد. این امر نشان میدهد که سیاست تغییر اجباری پوشش بهدلیل نداشتن پشتوانۀ مردمی موفقیت پایداری نداشت.<ref>[https://jhr.usb.ac.ir/article_8962.html اکبری و البوعلی، «سیاست متحدالشکل کردن لباس و هویت رسمیجدید ایرانی در جامعۀ عرب خوزستان (عصر پهلوی اول)»، 1403ش، ص66 و 67.]</ref> | بعد از این که رضاشاه در شهریور ۱۳۲۰ش از حکومت برکنار شد، دوباره هویت سنتی و لباس عربی در بین مردم رواج پیدا کرد. این امر نشان میدهد که سیاست تغییر اجباری پوشش بهدلیل نداشتن پشتوانۀ مردمی موفقیت پایداری نداشت.<ref>[https://jhr.usb.ac.ir/article_8962.html اکبری و البوعلی، «سیاست متحدالشکل کردن لباس و هویت رسمیجدید ایرانی در جامعۀ عرب خوزستان (عصر پهلوی اول)»، 1403ش، ص66 و 67.]</ref> | ||
=='''مراکز اصلی تولید لباس زنان عرب خوزستان'''== | |||
در استان خوزستان، شهرستانهای شادگان، دشت آزادگان، سوسنگرد، خرمشهر، آبادان، کارون و اهواز بهعنوان مهمترین کانونهای تولید پوشاک بانوان عرب شناخته میشوند.<ref>[https://handicraftskhz.ir/local-clothing-of-khuzestan-arab-women/ «پوشاک محلی بانوان عرب خوزستان»، وبسایت بانک اطلاعات صنایع دستی خوزستان.]</ref> | |||
=='''نقش لباس محلی در رونق گردشگری خوزستان'''== | =='''نقش لباس محلی در رونق گردشگری خوزستان'''== | ||
خوزستان با تنوع قومیتی خود، همچون رنگینکمانی از اقوام گوناگون است. لباسهای محلی این استان نیز از این تنوع بهرهمند بوده و بهتنهایی میتوانند فرصتهای چشمگیری را در صنعت گردشگری ایجاد کنند. اشتغالزایی، درآمدزایی و جذب گردشگر، تنها بخشی از مزایای این ظرفیت نهفته است که نیازمند توجه جدی و برنامهریزی دقیق است.<ref>[https://borna.news/fa/news/1483707/%D8%AE%D9%88%D8%B2%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D8%B1%D9%86%DA%AF%DB%8C%D9%86-%DA%A9%D9%85%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%82%D9%88%D8%A7%D9%85-%D9%88-%D8%AA%D9%86%D9%88%D8%B9-%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3-%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%82%D8%AF%D9%85%D8%AA-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE «خوزستان رنگینکمان اقوام و تنوع لباسهایی به قدمت تاریخ»، وبسایت خبرگزاری برنا.]</ref> | خوزستان با تنوع قومیتی خود، همچون رنگینکمانی از اقوام گوناگون است. لباسهای محلی این استان نیز از این تنوع بهرهمند بوده و بهتنهایی میتوانند فرصتهای چشمگیری را در صنعت گردشگری ایجاد کنند. اشتغالزایی، درآمدزایی و جذب گردشگر، تنها بخشی از مزایای این ظرفیت نهفته است که نیازمند توجه جدی و برنامهریزی دقیق است.<ref>[https://borna.news/fa/news/1483707/%D8%AE%D9%88%D8%B2%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D8%B1%D9%86%DA%AF%DB%8C%D9%86-%DA%A9%D9%85%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%82%D9%88%D8%A7%D9%85-%D9%88-%D8%AA%D9%86%D9%88%D8%B9-%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3-%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%82%D8%AF%D9%85%D8%AA-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE «خوزستان رنگینکمان اقوام و تنوع لباسهایی به قدمت تاریخ»، وبسایت خبرگزاری برنا.]</ref> | ||
