نظمه خان

نظمه خان؛ مؤسس روز جهانی حجاب

نظمه خان؛ مؤسس روز جهانی حجاب.

نظمه‌خان در بنگلادش به دنیا آمد و در یازده سالگی همراه خانواده به نیویورک مهاجرت کرد. کودکی او در آمریکا با تبعیض و آزار پر شد؛ دانش‌آموزان و گاهی حتی معلمان، او را به‌خاطر پوست قهوه‌ای و روسری‌اش مسخره و اذیت می‌کردند. با وجود سختی‌ها، نظمه‌خان از رفتن به مدرسه نترسید و عشق به یادگیری، او را به ادامه مسیر امیدوار نگه داشت. در همان سال‌ها، حجاب را آزادانه انتخاب کرد و آن را نشانه‌ای از شخصیت، زیبایی و ارتباط شخصی با خالق دانست. با وجود مدرک زیست‌شناسی، یافتن شغل در آمریکا برای او دشوار بود و نگاه شرکت‌ها نسبت به نام مسلمانش موانعی ایجاد می‌کرد. در سال ۲۰۱۰، با حمایت مادرش، کسب‌وکاری کوچک در زمینه حجاب راه‌اندازی کرد و صفحه فیس‌بوک او زنان مسلمان سراسر جهان را به هم متصل کرد. تجربه‌ها و آرزوی تغییر نگرش‌ها الهام‌بخش تأسیس «روز جهانی حجاب» در سال ۲۰۱۳ شد؛ رویدادی که اکنون در بیش از ۱۹۰ کشور برگزار می‌شود و صدای زنان محجبه را جهانی کرده است.

تولد و مهاجرت نظمه‌خان

نظمه‌خان در کشور بنگلادش به دنیا آمد. او در زمانی که ۱۱ سال داشت به‌همراه خانواده به نیویورک مهاجرت کرد.

تجربه نظمه‌خان از تبعیض در آمریکا

نظمه‌خان دوران کودکی خود در آمریکا را پر از آزار و اذیت توصیف می‌کند. او دختری کوچک با پوست قهوه‌ای و روسری بود که دانش‌آموزان دیگر او را مسخره و آزار می‌دادند. در راهروهای مدرسه به او لگد می‌زدند، سیلی می‌زدند، روسری‌اش را می‌کشیدند و حتی گاهی رفتار معلمان هم آزاردهنده بود. لهجه و نحوه صحبت کردنش نیز مورد تمسخر قرار می‌گرفت.

با وجود این مشکلات، خان می‌گوید از رفتن به مدرسه نمی‌ترسید و با وجود احساس تنهایی ادامه داد. او می‌دانست که والدینش او را برای تحصیل به آمریکا آورده‌اند و نمی‌خواست فرصت یادگیری را از دست بدهد. عشق او به یادگیری باعث شد با همه سختی‌ها مقاومت کند و ادامه دهد.

انتخاب حجاب

با وجود تمام دشواری‌هایی که حجاب برای او در آمریکا به همراه داشت، نظمه‌خان آن را کاملاً آزادانه و بدون اجبار خانواده انتخاب کرد. او در یازده سالگی دریافت که حجاب به حفظ شخصیت و زیبایی‌اش کمک می‌کند. او باور دارد حجاب امر زن‌ستیزانه نیست، بلکه یک ارتباط شخصی با خالق و مسئولیتی بزرگ برای زنان است.

مدرک تحصیلی و راه‌اندازی کسب‌وکار

نظمه‌خان می‌گوید در آمریکا، با وجود داشتن مدرک زیست‌شناسی، پیدا کردن کار برایش بسیار دشوار بود؛ زیرا حجابش باعث می‌شد بارها در مصاحبه‌ها رد شود و به نظرش نگاه شرکت‌ها نسبت به نام مسلمانش هم در این مشکل بی‌تأثیر نبود.

در سال ۲۰۱۰م، مادر خان هزار دلار به او داد تا هم در حل مشکلاتش کمکش کند و هم فرصتی برای آغاز یک کسب‌وکار شخصی در اختیارش بگذارد. نظمه‌خان با همان مبلغ، کسب‌وکاری کوچک در حوزه حجاب راه‌اندازی کرد و صفحه‌ای در فیس‌بوک ساخت. وقتی تعداد دنبال‌کنندگان صفحه به حدود ۲۰ هزار نفر رسید، وی از توانایی ارتباط با زنان مسلمان در سراسر جهان احساس انرژی و شادی می‌کرد.

شکل‌گیری ایده روز جهانی حجاب

پس از حملات ۱۱ سپتامبر، زنان محجبه در آمریکا با موج گسترده‌ای از تبعیض روبه‌رو شدند؛ به‌طوری‌که بر اساس پژوهش‌ها، ۶۹ درصد آنان دست‌کم یک تجربه تبعیض‌آمیز را گزارش کرده‌اند نظمه خان نیز که خود در دوران مدرسه و دانشگاه به‌خاطر حجاب با فشار و نابرابری مواجه شده بود، در همین بستر به فکر جهانی‌سازی روایت درست از حجاب افتاد و با طرح «روز ملی حجاب» تلاش کرد گامی برای تغییر این وضعیت بردارد

اهداف نظمه‌خان از راه‌اندازی روز حجاب

برخی از اهداف نظمه‌خان در زمینۀ حجاب عبارت‌اند از:

• آگاهی‌بخشی به مردم در زمینۀ حجاب، آموزش آن و رفع تصورهای نادرست از آن؛
• تحقق‌بخشی به آیه‌ای از قرآن که نجات یک انسان را نجات همۀ انسان‌ها می‌داند؛
• تحصیل و اشتغال مناسب زنان با حجاب؛
• عدم آزار و اذیت زنان محجبه؛
• تغییر قوانین کشورها علیه حجاب؛
• مبارزه با تبعیض و تعصب علیه زنان محجبه.

روز جهانی حجاب

ایدۀ حجاب از سال 2010م در ذهن نظمه‌خان شکل گرفت؛ اما نتوانست آن را عملی کند. در سال ۲۰۱۳م یک هفته پیش از ماه فوریه توانست آن را عملی کند. در مدت کوتاهی با استقبال کشورهای زیادی مواجه شد. اول ماه فوریه ۲۰۱۳م مصادف با ۱۱ دی‌ماه ۱۳۹۱ش روز جهانی حجاب نام گرفت. در این روز از زنان جهان خواسته می‌شود که یک روز را با حجاب در جامعه حضور پیدا کنند. این مراسم هم‌اکنون در بیش از ۱۹۰ کشور جهان گرامی داشته می‌شود.

فعالیت‌ها

فعالیت در ارتباط با حجاب از سال ۲۰۱۰م در ذهن نظمه‌خان ایجاد شده و صفحه‌ای در فیس‌بوک ایجاد می‌کند. در سال ۲۰۱۳م در این رابطه گام جدی‌تری برداشته و روز جهانی حجاب را پایه‌‌گذاری می‌کند. در سال ۲۰۱۸م با تلاش‌هایی که صورت می‌گیرد سازمان روز جهانی حجاب به سازمانی غیرانتفاعی تبدیل می‌شود. فعالیت او در دو بخش خصوصی و دولتی دنبال می‌شود ولی محدود به مؤسسه‌های آموزشی، مذهبی و تجاری نمی‌شود. بلکه در بخش‌های سیاسی مثل مجلس عوام نیز ادامه می‌یابد. در سال ۲۰۲۱م نیز فعالیت‌های برای جلوگیری از اسلام هراسی انجام می‌دهد و ماهی را با نام IMHM (ماه بین‌المللی تاریخ مسلمانان) ایجاد می‌کند.

روز جهانی حجاب

واکنش غیرمسلمان

هر ساله بخشی از زنان غیرمسلمان به پویش یک روز باحجاب می‌پیوندند و از تجربه‌ها و اثرهای حجاب در فضای مجازی صحبت می‌کنند.

سفیران روز جهانی حجاب

از زمان انتخاب روزی به نام روز جهانی حجاب تاکنون بیش از ۷۰ سفیر در این رابطه در سایر کشورها شروع به فعالیت کرده‌اند. این سفیرها در کشورهایی مثل کانادا، هند و هلند حضور دارند.

حضور در رسانه‌ها

فعالیت‌های نظمه‌خان در رسانه‌های زیادی منعکس شده است. رسانه‌های آمریکایی مثل تایمز و سی‌ان‌ان از آن جمله‌اند. ارتباط او تنها به این رسانه‌ها ختم نشده است؛ بلکه رسانه‌های ایتالیا، ایرلند و عربستان نیز آن را بازتاب داده‌اند.‌‌

منابع

• «روز جهانی حجاب (۱۲ بهمن)»، وب‌سایت ویکی فقه، تاریخ بازدید: ۲۰ آبان ۱۴۰۱ش.
• "exclusive: we speak to world hijab day founder nazma khan", Islam channel, last visited: 14 November 2022.
• "Jamaica Urged to Recognize World Hijab Day", rahyafteha, last visited: 14 November 2022.
• "Non-Muslim women take on Ramadan hijab challenge", aljazeera, last visited: 14 November 2022.
• "Women worldwide unite for Hijab Day" Tribun, last visited: 14 November 2022.
• "World Hijab Day ceases operations in Singapore", yahooNews, last visited: 14 November 2022.
• "nazma khan", linkedin, last visited: 14 November 2022.