حذف ردهها |
|||
| (۶ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۲ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
[[پرونده:لباس مردم مازندران2.jpeg|جایگزین=مردم مازندران|بندانگشتی|زن و مرد مازندرانی]] | |||
<big>'''لباس مردم مازندران'''</big>؛ تنپوش زنان و مردان در استان مازندران. <br> | <big>'''لباس مردم مازندران'''</big>؛ تنپوش زنان و مردان در استان مازندران. <br> | ||
| خط ۹: | خط ۱۰: | ||
پوشش مردان و زنان مازندرانی کاملاً پوشیده است و در آن، از پارچهها و رنگهای متنوع استفاده میشود که زیبایی و نشاط خاصی را به همراه دارد. این لباسها علاوه بر تطابق با شرایط اقلیمی، بهعنوان نماد هویت فرهنگی منطقه شناخته میشوند.<ref> [https://www.yjc.ir/fa/news/8620762/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D9%85%D8%AD%D9%84%DB%8C-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85-%D9%85%D8%A7%D8%B2%D9%86%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86 «نگاهی به پوشاک محلی مردم مازندران»، باشگاه خبرنگاران جوان.]</ref> | پوشش مردان و زنان مازندرانی کاملاً پوشیده است و در آن، از پارچهها و رنگهای متنوع استفاده میشود که زیبایی و نشاط خاصی را به همراه دارد. این لباسها علاوه بر تطابق با شرایط اقلیمی، بهعنوان نماد هویت فرهنگی منطقه شناخته میشوند.<ref> [https://www.yjc.ir/fa/news/8620762/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D9%85%D8%AD%D9%84%DB%8C-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85-%D9%85%D8%A7%D8%B2%D9%86%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86 «نگاهی به پوشاک محلی مردم مازندران»، باشگاه خبرنگاران جوان.]</ref> | ||
==رنگهای به کار رفته در لباس مازندرانی== | ==رنگهای به کار رفته در لباس مازندرانی== | ||
[[پرونده:لباس مردم مازندران4.jpeg|جایگزین=تمبر دوره پهلوی|بندانگشتی|لباس زن و مرد مازندرانی بر روی یک تمبر در دورهٔ پهلوی ]] | |||
لباسهای محلی مازنی از رنگهای مختلفی تشکیل شده که هر کدام از رنگها معنا و مفهوم خاصی دارد. این رنگها نیز همانند لباسها برگرفته از رنگهای طبیعت است که بر اساس رنگ فصول مختلف سال انتخاب میشوند.<ref>[https://civilica.com/doc/1193335/ محمودیعالمی و علینژاد، «لباسهای بومی زنان مازندران»، 1400ش، ص12.]</ref> | لباسهای محلی مازنی از رنگهای مختلفی تشکیل شده که هر کدام از رنگها معنا و مفهوم خاصی دارد. این رنگها نیز همانند لباسها برگرفته از رنگهای طبیعت است که بر اساس رنگ فصول مختلف سال انتخاب میشوند.<ref>[https://civilica.com/doc/1193335/ محمودیعالمی و علینژاد، «لباسهای بومی زنان مازندران»، 1400ش، ص12.]</ref> | ||
==مواد اولیه برای تولید پوشاک مازندرانی== | ==مواد اولیه برای تولید پوشاک مازندرانی== | ||
| خط ۶۴: | خط ۶۵: | ||
===پایپوش زنان مازندرانی=== | ===پایپوش زنان مازندرانی=== | ||
پایپوش زنان مازندرانی با طراحیهای خاص و رنگهای متنوع تزئین میشود و علاوه بر کاربرد روزمره، نماد هویت فرهنگی و سنتهای این منطقه است. پایپوش زنان مازندرانی شامل: | [[پاپوش|پایپوش زنان]] مازندرانی با طراحیهای خاص و رنگهای متنوع تزئین میشود و علاوه بر کاربرد روزمره، نماد هویت فرهنگی و سنتهای این منطقه است. پایپوش زنان مازندرانی شامل: | ||
'''جوراب''': زنان از جورابهای پشمی که از پشم گوسفند و در رنگهای مختلف تهیه میشود و به دو صورت ساقکوتاه (کتاگردن) و ساقبلند (بلنگردن) است، استفاده میکنند. مدل ساقکوتاه آن در میان زنان بیشتر رواج دارد.<ref> [https://hazarak.ir/%D8%A2%D9%88%D8%A7%D9%86%D9%85%D8%A7/%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85/tabid/1105/ctl/ArticleView/mid/409/articleId/2831 «لباس محلی زنانۀ استان مازندران»، وبسایت هزارک.]</ref> | '''جوراب''': زنان از جورابهای پشمی که از پشم گوسفند و در رنگهای مختلف تهیه میشود و به دو صورت ساقکوتاه (کتاگردن) و ساقبلند (بلنگردن) است، استفاده میکنند. مدل ساقکوتاه آن در میان زنان بیشتر رواج دارد.<ref> [https://hazarak.ir/%D8%A2%D9%88%D8%A7%D9%86%D9%85%D8%A7/%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85/tabid/1105/ctl/ArticleView/mid/409/articleId/2831 «لباس محلی زنانۀ استان مازندران»، وبسایت هزارک.]</ref> | ||
| خط ۷۳: | خط ۷۴: | ||
'''چاروق''': نوعی کفش که سایز آن بزرگتر از پا و بهشکل چینکش است. جنس این نوع کفش از نمد یا چرم گاو و گاومیش انتخاب میشود و جزء قدیمیترین پاپوشها است.<ref> [https://www.yjc.ir/fa/news/8620762/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D9%85%D8%AD%D9%84%DB%8C-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85-%D9%85%D8%A7%D8%B2%D9%86%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86 «نگاهی به پوشاک محلی مردم مازندران»، باشگاه خبرنگاران جوان.]</ref> | '''چاروق''': نوعی کفش که سایز آن بزرگتر از پا و بهشکل چینکش است. جنس این نوع کفش از نمد یا چرم گاو و گاومیش انتخاب میشود و جزء قدیمیترین پاپوشها است.<ref> [https://www.yjc.ir/fa/news/8620762/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D9%85%D8%AD%D9%84%DB%8C-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85-%D9%85%D8%A7%D8%B2%D9%86%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86 «نگاهی به پوشاک محلی مردم مازندران»، باشگاه خبرنگاران جوان.]</ref> | ||
==انواع پوشاک مردان مازندرانی== | ==انواع پوشاک مردان مازندرانی== | ||
| خط ۸۸: | خط ۹۰: | ||
'''کلاه سنگری''': نوعی کلاه کاسهای شکل و از جنس پشم که در سطح آن روزنههایی دیده میشود.<ref> [https://borna.news/fa/news/1482857/%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3-%D8%B3%D9%86%D8%AA%DB%8C-%D9%88-%D8%A8%D9%88%D9%85%DB%8C-%D9%85%D8%A7%D8%B2%D9%86%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D9%84%D9%81%DB%8C%D9%82%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B2%DB%8C%D8%A8%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D9%88-%D9%BE%D9%88%D8%B4%DB%8C%D8%AF%DA%AF%DB%8C «لباس سنتی و بومی مازندران، تلفیقی از زیبایی و پوشیدگی»، خبرگزاری برنا.]</ref> | '''کلاه سنگری''': نوعی کلاه کاسهای شکل و از جنس پشم که در سطح آن روزنههایی دیده میشود.<ref> [https://borna.news/fa/news/1482857/%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3-%D8%B3%D9%86%D8%AA%DB%8C-%D9%88-%D8%A8%D9%88%D9%85%DB%8C-%D9%85%D8%A7%D8%B2%D9%86%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D9%84%D9%81%DB%8C%D9%82%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B2%DB%8C%D8%A8%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D9%88-%D9%BE%D9%88%D8%B4%DB%8C%D8%AF%DA%AF%DB%8C «لباس سنتی و بومی مازندران، تلفیقی از زیبایی و پوشیدگی»، خبرگزاری برنا.]</ref> | ||
'''مندل''': مندل مردان مازنی شبیه عمامه است که دنباله آن پشت گردن آویزان میشود. مندل در مناطق جلگهای به کار میرود.<ref> [https://borna.news/fa/news/1482857/%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3-%D8%B3%D9%86%D8%AA%DB%8C-%D9%88-%D8%A8%D9%88%D9%85%DB%8C-%D9%85%D8%A7%D8%B2%D9%86%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D9%84%D9%81%DB%8C%D9%82%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B2%DB%8C%D8%A8%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D9%88-%D9%BE%D9%88%D8%B4%DB%8C%D8%AF%DA%AF%DB%8C «لباس سنتی و بومی مازندران، تلفیقی از زیبایی و پوشیدگی»، خبرگزاری برنا.]</ref> | '''مندل''': مندل مردان مازنی شبیه [[عمامه]] است که دنباله آن پشت گردن آویزان میشود. مندل در مناطق جلگهای به کار میرود.<ref> [https://borna.news/fa/news/1482857/%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3-%D8%B3%D9%86%D8%AA%DB%8C-%D9%88-%D8%A8%D9%88%D9%85%DB%8C-%D9%85%D8%A7%D8%B2%D9%86%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D9%84%D9%81%DB%8C%D9%82%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B2%DB%8C%D8%A8%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D9%88-%D9%BE%D9%88%D8%B4%DB%8C%D8%AF%DA%AF%DB%8C «لباس سنتی و بومی مازندران، تلفیقی از زیبایی و پوشیدگی»، خبرگزاری برنا.]</ref> | ||
===تنپوشهای مردان=== | ===تنپوشهای مردان=== | ||
| خط ۱۰۹: | خط ۱۱۱: | ||
==لباس عروسی مازندرانی== | ==لباس عروسی مازندرانی== | ||
زنان مازندرانی در مراسمهای عروسی لباسهای تزیین شده میپوشند و کلاهی مخملی بر سر میگذارند که با سکه آراسته شده و در برخی مناطق مرکزی مازندران به «نقرهکلا» معروف است. آنان روسریهای گلدوزی شده و جلیقههایی مزین به فیروزه میپوشند و دور یقۀ جلیقۀ خود را سکهدوزی میکنند. زنان لبۀ پیراهن و دور یقۀ آن را حاشیهدوزی میکنند که در اصطلاح محلی به آن «لبافه» گفته میشود. | زنان مازندرانی در مراسمهای عروسی لباسهای تزیین شده میپوشند و کلاهی مخملی بر سر میگذارند که با سکه آراسته شده و در برخی مناطق مرکزی مازندران به «نقرهکلا» معروف است. آنان روسریهای گلدوزی شده و جلیقههایی مزین به فیروزه میپوشند و دور یقۀ جلیقۀ خود را سکهدوزی میکنند. زنان لبۀ پیراهن و دور یقۀ آن را حاشیهدوزی میکنند که در اصطلاح محلی به آن «لبافه» گفته میشود. [[لباس عروس اقوام ایرانی|لباس عروس]] در مازندران با حفظ پوشیدگی در برابر نامحرم شامل کلاه مخملی، جلیقۀ سکهدوزی شده، پیراهن سفید و بلند و روسری سفید است. دامادهای مازندرانی نیز کت و شلواری موسوم به «قوا پشلوار» بههمراه جلیقه به تن میکنند.<ref> [https://hazarak.ir/%D8%A2%D9%88%D8%A7%D9%86%D9%85%D8%A7/%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85/tabid/1105/ctl/ArticleView/mid/409/articleId/2831 «لباس محلی زنانۀ استان مازندران»، وبسایت هزارک.]</ref> | ||
==لباس عزاداری مازندرانی== | ==لباس عزاداری مازندرانی== | ||
| خط ۱۱۵: | خط ۱۱۸: | ||
==لباس چوپانان مازندرانی== | ==لباس چوپانان مازندرانی== | ||
[[پرونده:لباس مردم مازندران1.jpeg|جایگزین=لباس چوپان|بندانگشتی|لباس چوپانان مازندرانی]] | |||
چوپانان در مازندران، پوشش مخصوص خود را دارند و شامل موارد زیر است: | چوپانان در مازندران، پوشش مخصوص خود را دارند و شامل موارد زیر است: | ||
| خط ۱۳۵: | خط ۱۳۸: | ||
لباس مردم مازنی بهدلیل زیبایی که از طبیعت دارد، دارای جلوهای ویژه است و به همین دلیل جزء میراث فرهنگی این استان بهشمار میرود. این لباس بهدلیل نوع رنگ و جنس پارچه بهعنوان پنجمین لباس جهان و نخستین لباس در ایران معرفی شده؛ چرا که از پوشش کامل اسلامی برخوردار است.<ref>[https://civilica.com/doc/1193335/ محمودیعالمی و علینژاد، «لباسهای بومی زنان مازندران»، 1400ش، ص2 و 12.]</ref> | لباس مردم مازنی بهدلیل زیبایی که از طبیعت دارد، دارای جلوهای ویژه است و به همین دلیل جزء میراث فرهنگی این استان بهشمار میرود. این لباس بهدلیل نوع رنگ و جنس پارچه بهعنوان پنجمین لباس جهان و نخستین لباس در ایران معرفی شده؛ چرا که از پوشش کامل اسلامی برخوردار است.<ref>[https://civilica.com/doc/1193335/ محمودیعالمی و علینژاد، «لباسهای بومی زنان مازندران»، 1400ش، ص2 و 12.]</ref> | ||
==لباس زنان مازندرانی؛ نماد طبیعت== | ==لباس زنان مازندرانی؛ نماد طبیعت== | ||
[[پرونده:لباس مردم مازندران.jpeg|جایگزین=زنان مازندرانی|بندانگشتی|لباس زنان مازندرانی(نمادی از طبیعت)]] | |||
لباس محلی زنانه دارای گلبوتههای ریز است که از طبیعت زیبای منطقه و دامنۀ البرز الهام گرفته شده است.<ref>[https://damoonbagh.com/%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3-%D9%85%D8%AD%D9%84%DB%8C-%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%86%D9%87-%D9%88-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D9%86%D9%87-%D9%85%D8%A7%D8%B2%D9%86%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86/ ملکی، «آشنایی با لباس محلی زنانه و مردانه استان مازندران»، وبسایت دامونباغ.]</ref> این لباسها نماد دریا، رنگینکمان، شعلههای آتش و کوهپایههای شمال است و سکههای تزیین شده روی لباسها نیز برای آهنگ دادن به آنها است.<ref>[https://civilica.com/doc/1193335/ محمودیعالمی و علینژاد، «لباسهای بومی زنان مازندران»، 1400ش، ص12.]</ref> | لباس محلی زنانه دارای گلبوتههای ریز است که از طبیعت زیبای منطقه و دامنۀ البرز الهام گرفته شده است.<ref>[https://damoonbagh.com/%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3-%D9%85%D8%AD%D9%84%DB%8C-%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%86%D9%87-%D9%88-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D9%86%D9%87-%D9%85%D8%A7%D8%B2%D9%86%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86/ ملکی، «آشنایی با لباس محلی زنانه و مردانه استان مازندران»، وبسایت دامونباغ.]</ref> این لباسها نماد دریا، رنگینکمان، شعلههای آتش و کوهپایههای شمال است و سکههای تزیین شده روی لباسها نیز برای آهنگ دادن به آنها است.<ref>[https://civilica.com/doc/1193335/ محمودیعالمی و علینژاد، «لباسهای بومی زنان مازندران»، 1400ش، ص12.]</ref> | ||
==لباس مازندرانی متناسب با شرایط کار== | ==لباس مازندرانی متناسب با شرایط کار== | ||
| خط ۱۴۴: | خط ۱۴۷: | ||
از جمله عوامل پایدار ماندن لباسهای محلی میتوان به سازگاری آن با طبیعت و سبک زندگی، تنوع بالای لباسها و همچنین انطباق آن با ارزشهای دینی و معنوی مردم این منطقه اشاره کرد.<ref>[https://civilica.com/doc/1193335/ محمودیعالمی و علینژاد، «لباسهای بومی زنان مازندران»، 1400ش، ص10.]</ref> | از جمله عوامل پایدار ماندن لباسهای محلی میتوان به سازگاری آن با طبیعت و سبک زندگی، تنوع بالای لباسها و همچنین انطباق آن با ارزشهای دینی و معنوی مردم این منطقه اشاره کرد.<ref>[https://civilica.com/doc/1193335/ محمودیعالمی و علینژاد، «لباسهای بومی زنان مازندران»، 1400ش، ص10.]</ref> | ||
==احیای لباسهای مازندرانی== | ==احیای لباسهای مازندرانی== | ||
[[پرونده:لباس مردم مازندران3.jpeg|جایگزین=جشن نوروز خوانی در مازندران|بندانگشتی|زنان و مردان مازندرانی با لباس سنتی مازندرانی در جشن نوروز خوانی]] | |||
امروزه با توجه به ضرورت احیای لباسهای محلی، هنرمندان در جشنها و مراسمهای اجرای موسیقی با لباسهای محلی ظاهر میشوند تا علاوهبر تنوع و جذابیت، سبب حفظ و انتقال آن به نسلهای بعد گردد. هنرمندان با انجام این کار بخشی از فرهنگ محلی خود را به مخاطبان غیر بومی القا میکنند و همین امر سبب استفادۀ بیشتر مردم از این لباسها میشود.<ref>[https://civilica.com/doc/1193335/ محمودیعالمی و علینژاد، «لباسهای بومی زنان مازندران»، 1400ش، ص6.]</ref> | امروزه با توجه به ضرورت احیای لباسهای محلی، هنرمندان در جشنها و مراسمهای اجرای موسیقی با لباسهای محلی ظاهر میشوند تا علاوهبر تنوع و جذابیت، سبب حفظ و انتقال آن به نسلهای بعد گردد. هنرمندان با انجام این کار بخشی از فرهنگ محلی خود را به مخاطبان غیر بومی القا میکنند و همین امر سبب استفادۀ بیشتر مردم از این لباسها میشود.<ref>[https://civilica.com/doc/1193335/ محمودیعالمی و علینژاد، «لباسهای بومی زنان مازندران»، 1400ش، ص6.]</ref> | ||
==یکسانسازی پوشش در مازندران== | ==یکسانسازی پوشش در مازندران== | ||
| خط ۱۷۲: | خط ۱۷۵: | ||
*ملکی، سمانه، «لباس محلی مازندران»، وبسایت عالیگرد، تاریخ بازدید: 10 بهمن 1403ش. | *ملکی، سمانه، «لباس محلی مازندران»، وبسایت عالیگرد، تاریخ بازدید: 10 بهمن 1403ش. | ||
* | * | ||
*«نگاهی به پوشاک محلی مردم مازندران»، باشگاه خبرنگاران جوان، تاریخ درج مطلب: 8 آذر 1402ش. | *«نگاهی به پوشاک محلی مردم مازندران»، باشگاه خبرنگاران جوان، تاریخ درج مطلب: 8 آذر 1402ش. | ||
